უფლის ლტოლვა ეგვიპტეში

ეგვიპტეში ლტოლვა და ყრმათა მოწყვეტა

(მათე 2, 13-23)

egvipteshi_ltolva

სად და როდის მოიკიდა იესო ქრისტემ თავისი მძიმე ჯვარი, რათა გოლგოთაზე აეტანა იგი? სად და როდის დაიწყო მისი ტანჯვა-წამება ჩვენი გადარჩენისათვის? არც იერუსალიმში, არც პილატეს სამსჯავროზე, არამედ ბეთლემში, როცა იგი ჯერ კიდევ სახვევებში იყო შეკრული.

მთელი ქვეყნიური ცხოვრება მისი, იყო დიდი ჯვარის ზიდვა. თავისი მიწიერი ცხოვრების დასაწყისშივე, მან გადაიტანა იროდისაგან სასტიკი დევნა. აი, რას გვიყვება მახარებელი მათე ამის შესახებ: და ვითარცა განეშორნეს მოგუნი იგი, ალბათ პირველივე ღამეს, მოგვების წასვლის შემდეგ, რადგან დაყოვნება არ შეიძლებოდა, იროდის ბოროტება არ თვლემდა, – აჰა, ანგელოსი უფლისა ისევ გამოუჩნდა ჩუენებით იოსებს, როგორც წმიდა ქალწულზე მზრუნველსა და ღვთაებრივი ყრმის აღმზრდელს და ჰრქუა: აღსდეგ ამ ღამესვე, არ დააყოვნო მცირე ხნითაც, ეხლავე წარიყვანე ყრმაი ეგე – პირველ რიგში ყრმა და მასთან დედაი მაგისი, დედა, და არა ცოლი შენი, როგორც ადრე ვუწოდე მას პირველი გამოცხადებისას, რადგან ეხლა შენ უკვე იცი, რომ ამ ყრმას არა ჰყავს ქვეყნიური მამა და არც ამ ქალს ჰყავს ქმარი.

ასე, ადექი, გააღვიძე თუ საჭიროა, ხელი მოკიდე დედას, და წაიყვანე, კიდეც რომ ძნელად მოგეჩვენოთ გვიან ღამით, შორეულ გზაზე დადგომა, ადექი და ილტვოდე, როგორ გარბიან სახლიდან, სადაც ხანძარია, როგორც გარბიან მძვინვარე მხეცისგან, რაც შეიძლება ჩქარა, ნუ დაზოგავ თავს, და განერიდე ეგვიპტედ და იყავ მუნ, ვიდრემდე გრქუა შენ, სამუდამოდ არ დარჩებით ევგიპტეში, არამედ დროებით, – მე კვლავ გეჩვენები შენ და გეტყვი, როდის გადაივლის საშინელება: რამეთუ ეგულუების იროდის მოძიებად ყრმაი ეგე და წარწყმედად ეგე. მაგრამ არ შეშინდეთ; თქვენ არავითარი განსაცდელი არ შეგეხებათ, რადგან თქვენთან მუდამ იქნება ღვთის ძალა, თქვენთან თვით ღვთის ძეა, რომელიც სიმდაბლით ჩვრებშია შეხვეული. – ალბათ არ მოელოდა მართალი მოხუცებული იოსები ასეთ შემაწუხებელ სიზმრეულ ჩვენებას ყოველივე იმის შემდეგ, რაც მან ცოტა ხნის წინ ნახა და მოისმინა.

მან თავად იხილა აღმოსავლელი მოგვები, რომლებმაც ძღვენი მიართვეს ახალშობილს და თაყვანისცეს, მას მოსმენილი ჰქონდა მათგან საკვირველი ვარსკვლავის შესახებ, იცოდა მეფე იროდი სურვილიც, რომ მასაც სურდა ყრმის თაყვანისცემა, და აი, უცებ, – ღვთაებრივი ყრმის სიცოცხლის გადასარჩენად უნდა დასტოვოს თავისი ქვეყანა და უცხო და შორეულ ქვეყანაში გაარიდოს ყრმა დედასთან ერთად. მაგრამ ეხლა არ იყო დრო განსჯისა და გამოძიებისა, არც მერყეობა დაუფლებია წმიდა მოხუცს, არამედ მაშინვე დაეშურა უწყებულის აღსრულებას, ხოლო იგი აღსდგა, და წარიყუანა ყრმა იგი და დედაი მისი ღამე და წარვიდა ეგვიპტედ.

„წარმოიდგინეთ, – ამბობს მთავარეპისკოპოსი ინოკენტი, – წმიდა მოხუცი, შუაღამისას თავისი ღარიბული საწოლიდან წამომდგარი წარმოიდგინეთ, ანგელოზისგან უწყებულის აღსასრულებლად როგორ ფეხაკრეფითა და მოწიწებით მიუახლოვდა მძინარე ყმაწვილ ქალსა და ყრმას და ძილისაგან ფრთხილად გამოაღვიძა, შემდეგ კი როგორ მორიდებით გამოუცხადა მას, რომ უკიდურესი საჭიროების გამო, მაშინვე, ღამით, ვიდრე ხალხისათვის იქნებოდა დაფარული, უნდა დაეტოვებინათ არა მარტო თავიანთი სამყოფელი, არამედ სამშობლო ქვეყანა, და თავი ეგვიპტისათვის შეეფარებინათ; ამის შემდეგ როგორი მოჩქარებით იწყებენ ისინი გასამგზავრებლად მზადებას; დედამ, რომელსაც არასოდეს ემოგზაურა უწყლო და ხრიოკ უდაბნოში, როგორ აიყვანა ხელში მძინარე ყრმა, ფრთხილად დაჯდა სახედარზე და იოსების წინ ძღოლით გაუყვა გრძელ გზას. და ეს ყველაფერი ხდებოდა ღამით.

როგორი შემძვრელი სანახაობაა! რამოდენა თავდადებაა ღვთის ნების აღსასრულებლად!“ – წმიდა მახარებელს არ ჰქონდა გეგმაში დაწვრილებით აღეწერა მაცხოვრის ქვეყნიური ცხოვრება; მას სურდა მხოლოდ ეჩვენებინა, რომ იესო ქრისტე არის ჭეშმარიტად აღთქმული მესია ქვეყნისა, ამიტომაც არაფერს ამბობს იმაზე, თუ როგორ მიაღწიეს ეგვიპტეს წმინდა მოგზაურებმა, სად გაჩერდნენ და როგორ ირჩენდნენ იქ თავს; არამედ მხოლოდ ამბობს, რომ: და იყო მუნ იოსებ ვიდრე აღსრულებამდე იროდისა. ეს საჭირო იყო იმისათვის, რომ ღვთაებრივი ყრმისათვის აეცილებინათ ყოველგვარი საფრთხე და დევნა, დედისათვის კი – შიში და დარდი განსაცდელებისა.

შემორჩა რამდენიმე ძველი გადმოცემა წმიდა ოჯახის მოგზაურობიდან: არ ენდო რა საკუთარ თავსა და შესაძლებლობას, წმ. იოსებმა თან იახლა თავისი შვილი წმ. იაკობი, რომელიც შემდგომში მაცხოვრის ძმად იწოდა. რამოდენიმე დღის მოგზაურობის შემდეგ წმიდა მოგზაურნი მოხვდნენ იმ უწყლო და უმკაცრეს უდაბნოში, რომელიც ეგვიპტიდან წამოსულმა ებრაელებმა გაიარეს. საშინელი სიძნელეები და უსიამოვნებები შეხვდა მათ აქ. გზა უმეტესად უდაბნოს ქვიშაზე მიდიოდა და ხშირად საერთოდ იკარგებოდა. უდაბნოში საკვები არ მოიძებნებოდა, ამიტომ ყველაფერი განსაზღვრული რაოდენობით წინასწარ უნდა მოემზადებინათ. იმათ კი მხოლოდ ერთი ვირი გააჩნდათ, რომელზედაც ყმაწვილი დედა ღვთაებრივ ყრმასთან ერთად იჯდა.

დღისით აუტანელი სიცხის გადატანა უხდებოდათ, ღამით სიცივისგან იცავდნენ თავს; მაგრამ როგორ უნდა დაეცვათ თავი ყოველივე ამისგან იქ, სადაც დასასვენებელი ადგილი იყო უდაბნოს ქვიშა, საფარველი კი – ცის კამარა. – ამბობენ, რომ უდაბნოში, ერთგან, მათ ყაჩაღები დაესხნენ თავს და სურდათ მათთვის სახედრის წართმევა, მაგრამ ერთი ყაჩაღთაგანი ღვთაებრივი ყრმის სალამაზემ ისე მოხიბლა, რომ არ მისცა ნება თავის თანამზრახველებს წმიდა მოგზაურთათვის რამე დაეშავებინათ: „ღმერთს რომ ადამიანის სახე მიეღო, – თქვა მან, – იგიც კი ამ ყრმაზე უკეთესი არ იქნებოდაო“. მაშინ ღვთის დედამ უთხრა ამ კეთილგონიერ ყაჩაღს: „გწამდეს, რომ ეს ყრმა არ დაგივიწყებს შენ ამ სიკეთეს, იგი სიკეთით გადაგიხდის იმისათვის, რომ ეხლა შენ დაიცავი მისი სიცოცხლე“. და ეს იყო სწორედ ის ყაჩაღი, რომელიც შემდგომში მაცხოვრის მარჯვნივ იქნა გაკრული ჯვარზე და ღირსი შეიქნა მისგან სანატრელი სიტყვების მოსმენისა: „დღეს ჩემ თანა იყო სამოთხესა“ (ლკ. 23,43), ასე აღსრულდა მასზე ღვთისმშობლის სიტყვა.

როცა ყოვლადწმიდა ქალწული თავისი ღვთაებრივი ყრმით ეგვიპტეში გამოჩნდა, წარმართულ ტაძრებში კერპები დაეცა, რითაც აღესრულა მათზე წინასწარმეტყველება: „აჰა, ამხედრებულია უფალი მსუბუქ ღრუბელზე (ყოვლად წმიდა ქალწულის ხელში), და მიდის ეგვიპტეში. შეირყევიან მის წინაშე ეგვიპტის კერპები და დაუდნებათ მკერდში ეგვიპტელებს გულები“ (ეს. 19,1). ეხლაც აჩვენებენ კაიროსთან ახლოს, დასახლება მატარიესთან, იმ უზარმაზარი ხის კუნძს, რომლის ძირშიც ისვენებდა ყოვლადწმიდა ღვთისმშობელი, სადაც იყვნენ ისინი გაჩერებულნი. გადმოცემა გვეუბნება, რომ ამ ხის მახლობლად მაშინ გაჩენილა წყარო, სასიამოვნო გრილი წყლით, რათა უწმიდეს ქალწულსა და მის კურთხეულ ყრმას დაეცხროთ წყურვილი. ეს წყარო ეხლაც არის შემორჩენილი, წმიდა ხის ნარჩენიდან ეხლაც ხარობენ წვნიანი ტოტები.

წმ. მახარებელი მათე ამ დაწვრილებითი ცნობების ნაცვლად გვიხსნის, თუ რატომ ისურვა ღმერთმა სწორედ ეგვიპტე და არა სხვა რომელიმე ქვეყანა, წმიდა ოჯახის თავშესაფრად: რათა აღესრულოს სიტყუა იგი უფლისა თქმული წინასწარმეტყუელისა ოსიას მიერ: ეგვიპტით უწოდე ძესა ჩემსა (ოსია 11,1; ფს. 79,9; რიცხ. 24,8). ბაბილონი და ეგვიპტე, – ამბობს წმ. ოქროპირი, – აი ორი ადგილი ყოველგვარი არაწმიდებისა. ბაბილონელი მოგვებისგან ქრისტემ მიიღო ღირსეული თაყვანისცემა, ეგვიპტე კი, თავისი იქ მიბრძანებით, განსწმიდა უფალმა, რითაც მან გვაჩვენა, რომ იგი ქვეყნად მოვიდა ყველაზე უსაშველო ცოდვილთა სახსნელად, თუ კი ისინი საშველად სინანულით მიმართავდნენ მას. ეგვიპტე ყველაზე ახლო იყო ბეთლემთან, ვიდრე სხვა რომელიმე ქვეყანა. იქ ბევრი ებრაელი ცხოვრობდა, რომელთა შორისაც იოსები და მარიამი იპოვიდნენ საიმედო თავშესაფარს.

ეგვიპტე განასახიერებდა სატირალ მდგომარეობას ცოდვისა და სიკვდილისა, საიდანაც ღვთის ძე მოვიდა, რათა კაცთა მოდგმისათვის ეუწყებინა გამოხსნა, ისე როგორც თავის დროს მოსემ გამოიყვანა ებრაელობა ეგვიპტიდან. ქრისტე მაცხოვარი არის თავი ახალი ისრაელისა – მისი მორწმუნეებისა, ამიტომ მასზე, როგორც ღვთის მხოლოდშობილ ძეზე, აღსრულდა ყოველივე, რასაც წინასწარმეტყველი ოსია ამბობს ისრაელი ერის ეგვიპტიდან გამოხსნაზე. და მართლაც ვისთვის შეიძლებოდა ღვთის ერი გვეწოდებინა: ებრაელი ერისათვის, რომელიც არა ერთ გზის განუდგა უფალს, კერპებს თაყვანი სცა და ჩვილი ბავშვები ეშმაკებს შესწირა მსხვერპლად, თუ იმისთვის, რომელიც ბუნებით არის ძე ღვთისა და აღიარებს თავის მშობელ მამას?

ამასთან წმ. ოქროპირი სამართლიანად შენიშნავს, რომ ქრისტე ეგვიპტეში რომ არ მისულიყო, მაშინ წინასწარმეტყველება ჯეროვნად ვერ აღსრულდებოდა, რადგან ეგვიპტიდან ებრაელი ერის დაბრუნება იყო მხოლოდ პირველსახე იგივე ეგვიპტიდან ქრისტეს დაბრუნებისა. მაგრამ თუ ვინმე იკითხავს: განა არ შეეძლო ღვთაებრივ ყრმას, რომ თვით ბეთლემში დაფარულიყო რაიმე სასწაულით? რა საჭირო იყო ასეთი სამძიმო მოგზაურობა? ამაზე წმ. ოქროპირი პასუხობს ასე: მაშინ შეიძლებოდა დაეჭვებულიყვნენ, რომ მან მთლიანად მიიღო ადამიანური ბუნება. აკი მართლაც იყვნენ შემდგომში ერეტიკოსები, რომლებიც ასწავლიდნენ, რომ თითქოს უფალს სინამდვილეში ხორცი არ ჰქონდა, არამედ მხოლოდ ხორცის სახეს ფლობდა. ქრისტე მაცხოვარს ჩვენთვისაც უნდოდა მოეცა მაგალითი იმისა, თუ როგორ უნდა შევხვდეთ განსაცდელებს: განა მას არ გააჩნდა საკვირველი საშუალებანი, იროდისაგან თავის დაღწევისა? იმას ეხლაც შეეძლო მოეწოდებინა თავის დასაცავად ანგელოზთა სიმრავლისათვის (მთ. 26,53), მაგრამ ანგელოზთა მაგივრად მან ამჯობინა მოხუცი იოსებისა და ქალწულ მარიამის დასაქმება: ეგვიპტეში იგი, როგორც ადამიანი, ისე გაიქცა, რათა ამით თავი ეხსნა, ნუ დაელოდები შენც, საჭიროების გარეშე, რაღაც სასწაულებს, რათა მოგარიდოს მოსალოდნელ საშიშროებას, არამედ ისარგებლე იმ საშუალებებით, რაც შენს ხელთაა.

ნუ ჩაიგდებ საფრთხეში თავს, თუ შეგიძლია მისგან მორიდება, რომ არ დაარღვიო განგებულება, ნურც შეძრწუნდები, ნურც მოიწყენ ზედმეტად: მწუხარება – საერთო ხვედრია მართალთა (ფს. 33,20).

გავაგრძელოთ სახარების თხრობა…

wm_giorgis-makhvili_r

მოგვთა თაყვანისცემა

მოგვთა თაყვანისცემა

(სახარების განმარტება)

mates_saxarebis_ganmarteba

ზეციური მამისგან არავინაა დავიწყებული მის დიდებულ ოჯახში. იგი მარტო იუდეველების ღმერთი კი არ არის, არამედ წარმართებისაც. იგი არის ღმერთი და მხსნელი მთელი ადამის მოდგმისა. „და შეჰქმნა ერთისაგან სისხლისა ყოველნი ნათესავნი კაცთაგანი, დამკვიდრებად ყოველსავე ზედა პირსა ქუეყანისასა, განაჩინნა დაწესებულნი ჟამნი და საზღაურის-დადებანი დამკვიდრებისა მათისანი. მოძიებად ღმრთისა, და უკეთუმცა ვინ ეძიებდა, ჰპოვამცა იგი“ (საქ. 17,26-27), გვამცნებს საღვთო წერილი. მართალია ხალხმა დაივიწყა ღმერთი და დაიწყო კერპების თაყვანისცემა, მაგრამ მათ გულებსა და სინდისში, მართალია ძნელად, მაგრამ მაინც ისმოდა ღმერთის ხმა, და წარმართებს შორის უკეთესნი, არ წყვეტდნენ ღვთის სიმართლის ძებნას, როგორც ჩააგონებდა მათ საკუთარი სინდისი.

ამიტომ ქრისტეს შობის წინა ხანებში, არა მარტო იუდეველები მოელოდნენ აღთქმულ მესიას – ქრისტეს, მთელი მსოფლიო, რომელიც ცოდვებში იყო ჩაძირული, მოელოდა გამომხსნელს. ეს მოლოდინი განსაკუთრებით იგრძნობოდა აღმოსავლეთში; სპარსელებში, ბევრად მეტად, ვიდრე სხვა ხალხებში, დაცული იქნა ბიბლიური გადმოცემები. იქ, ბაბილონელთა ტყვეობის შემდგომ, დარჩა ბევრი ებრაელი, რომლებიც აღმოსავლეთის ხალხებში ავრცელებდნენ თავიანთ რწმენას, თავიანთ მოლოდინს აღთქმულ მესიაზე. ებრაელები ყველაზე მეტად და შემდგომ სხვა ხალხებიც მოელოდნენ დიდებულ მეუფეს, რომელიც უნდა შობილიყო იუდეაში და დაემორჩილებინა მთელი ქვეყანა. და აი, როგორც კი უფალი ჩვენი იესო ქრისტე დაიბადა ბეთლემში, – ურწმუნო ქვეყანაში, სიბნელესა და კერპთაყვანისმცემლობაში, გამოჩნდნენ ადამიანები, რომლებიც ისე გულმოდგინედ მოელოდნენ ისრაელთა მხსნელისაგან შველას, რომ ზეციდან პირველივე ნიშნანზე, არაჩვეულებრივი ვარსკვლავის გამოჩენისთანავე, წამოვიდნენ, რათა თაყვანი ეცათ ახალშობილი მაცხოვრისათვის.

ხოლო იესოს შობასა, გვიყვება მახარებელი მათე, ბეთლემს ჰურიასტანისასა, (იყო სხვა ბეთლემიც – გალილეაში), დღესა იროდი მეფისათა. მახარებელი აქ იროდის იმიტომ ახსენებს, რათა დაგვანახოს, რომ იმ დროს იუდეველებს აღარ ჰყავდათ მეფე, არამედ მათზე მეფობდა უცხო წარმოშობის იროდი, რაც მიანიშნებდა ქრისტეს შობის ჟამის დადგომას, რაც იაკობ მამამთავარს ჰქონდა ნაწინასწარმეტყელები. მეფედ იმიტომ იხსენებს იროდის, რომ განასხვავოს იგი სხვა იროდისაგან, რომელიც იყო პირველის შვილი და სამეფო ტიტულს არ ატარებდა, – აჰა მოგუნი აღმოსავლეთით მოვიდეს იერუსალიმად. შორი ქვეყნიდან წამოსული მოგვები იერუსალიმში შეიძლება მოსულიყვნენ უფლის შობამდე გაცილებით უფრო ადრე, ანდა უფრო გვიან, ისინი კი მოვიდნენ სწორედ უფლის შობის ჟამს, რათა ეს უმნიშვნელოვანესი მოვლენა დიდხანს არ დარჩენილიყო დაფარული იერუსალიმისათვის. მოგვების მოსვლის ჟამის უფლის შობის დროსთან ასეთი დამთხვევა ამტკიცებს იმას, რომ მათი მოგზაურობა განსაზღვრული იყო ღვთისაგან და იმას, რომ მათი მოგზაურობა ცოტა ხნით ადრე დაიწყო, ვიდრე უფალი დაიბადებოდა (ის. 60,3).

ვინ იყვნენ ეს მოგვები? – ესენი იყვნენ მეტად განსწავლული, მეცნიერი და ბრძენი ადამიანები. ამასთან მეტად ღირსეულნი, სარწმუნოებისა და სიწმინდეებისადმი მეტად გულმოდგინენი. სწორედ თავიანთი დიდი სიკეთისა და გულის სიწმიდისათვის გახადა ისინი ღმერთმა ღირსნი, რომ პირველებს ეცათ თაყვანი ბეთლემში შობილი ქვეყნიერების მხსნელისათვის. გადმოცემის თანახმად, ისინი იყვნენ მეფენი, მათი სახელებიც კია შემორჩენილი: მელქიორი, გასპარი და ბალთაზარი. იგივე გადმოცემით ისინი წარმოშობით იყვნენ ძველი ბაბილონიდან, სადაც 500 წლის წინათ ცხოვრობდა წინასწარმეტყველი დანიელი. ეს დიდი წინასწარმეტყველი თავის დროზე ყველაზე გამორჩეული იყო ბაბილონელ ბრძენთა შორის. მან, რა თქმა უნდა, გადასცა სხვებსაც ჭეშმარიტი სწავლება ღმერთზე.

შეიძლება ითქვას, რომ დანიელის წინასწარმეტყველების წიგნი მოგვებისათვის იყო ცნობილი. ასე, რომ დანიელის დროიდან მოყოლებული, ქრისტეს შობამდე, აღმოსავლელ სწავლულებში ინახებოდა გადმოცემა ისრაელთა სახელოვანი მეუფის მოსვლის შესახებ. ძველ დროს, ხალხს სწამდა, რომ დიდი ადამიანების დაბადებასა და სიკვდილს ყოველთვის თან სდევდა გამოჩენა ან გაქრობა ცაზე ვარსკვლავებისა. მოელოდნენ რა ღვთის განგებულების აღსრულებას, მოგვები თვალს ადევნებდნენ ასეთი ვარსკვლავის გამოჩენას ცაზე, ისრაელთა მეფის დაბადებამდე. და როგორც კი შეამჩნიეს, მაშინვე მიხვდნენ, რომ იგი უკვე დაიბადა, მაშინვე იუდეველთა სამეფოს დედაქალაქისაკენ გამოეშურნენ, იერუსალიმში მათ გაიკითხეს ახლადშობილი მეფის შესახებ. და ამბობდნენ: სადა არს, რომელი იგი იშუა მეუფე ჰურიათა?

რა ვარსკვლავი იყო ის, მოგვებმა რომ იხილეს? – წმ. ოქროპირის განმარტებით ეს იყო ანგელოზთა უხილავი ძალი, რომელმაც მიიღო ვარსკვლავის სახე, სინამდვილეში, ნახეთ როგორ მოქმედებს ეს საკვირველი ვარსკვლავი: ყველა ვარსკვლავი მიემართება აღმოსავლეთიდან დასავლეთისკენ, ეს კი – ჩრდილოეთიდან, სპარსეთიდან, სამხრეთისაკენ – იერუსალიმისაკენ. ჩვეულებრივი ვარსკვლავები ჩანან მხოლოდ ღამით, ეს კი კაშკაშებდა დღისითაც, მზის სინათლეზეც კი. იგი ხან გამოჩნდებოდა, ხანაც იმალებოდა. როცა მოგვები მივიდნენ იერუსალიმში, ვარსკვლავი აღარ ჩანდა, ხოლო როცა გამოვიდნენ იერუსალიმიდან, იგი ისევ გამოჩნდა. იგი ემსგავსებოდა ღრუბლის სვეტს, ებრაელებს უდაბნოში რომ უძღოდა. იგი მოგვებს წინ მიუძღოდა, მიდიოდნენ თუ ჩერდებოდნენ, ვარსკვლავი მათ მისჩერებოდა და ასე მიიყვანა იმ ადგილიდან, სადაც ახლადშობილი ყრმა იმყოფებოდა; ამის შემდეგ ვარსკვლავი სრულიად გაუჩინარდა.

ცხადია, რომ უბრალო ვარსკვლავით მოგვების ასეთი წინამძღოლობა ვერ მოხდებოდა: ეს იყო ანგელოზთა ძალა. „რატომ მაინც და მაინც ვარსკვლავის სახით მოხდა ქრისტესთან მოგვების მიყვანება? – კითხულობს წმ. ოქროპირი და თავადვე პასუხობს: ადამიანური სისუსტეებისადმი უფლის განსაკუთრებული შემწყნარებლობისა გამო. ღმერთმა მათ მოსაქცევად გამოიყენა ის, რაც უფრო ნაცნობი იყო მათთვის. ისინი ვარსკვლავებს აკვირდებოდნენ ადრეც, ამიტომ ღმერთმაც ვარსკვლავით ინება მათი მოწოდება. ასე რომ, როგორც საეკლესიო საგალობელშია ნათქვამი, „რომელნი ვარსკვლავსა თაყვანისცემდნენ, ვარსკვლავისაგან ისწავეს თაყუანისცემა სიმართლის მზისა – ქრისტესი“.

როგორ მიხვდნენ მოგვები, რომ ვარსკვლავი მათ აუწყებდა სწორდ იუდეველთა მეუფის დაბადებას და არა სხვა ვინმესას? – „მე ვფიქრობ, – ამბობს წმ. ოქროპირი, რომ ეს არ იყო მარტო ვარსკვლავის საქმე, არამედ ღმერთმა თავად მისცა მათ ისეთი გულისხმიერება, როგორც თავის დროს სპარსეთის მეფე კიროსს ჩააგონა, იუდეველთა ბაბილონელთა ტყვეობიდან გაშვება“ (1 ეზდ. 1,1). ისინი მოელოდნენ ებრაელთა დიდებულ მეუფეს, – აი მადლი ღვთისა, ყოველთვის რომაა მართალთა სულებთან; სწორედ ღვთის მადლმა ჩააგონა მათ ყველაფერი დაეტოვებინათ და წასულიყვნენ იუდეაში. – როდის გამოჩნდა ეს ვარსკვლავი? – წმ. ოქროპირი ამბობს, რომ მოგვებმა იგი შეამჩნიეს ბევრად უფრო უწინ ქრისტეს დაბადებამდე, ყოველ შემთხვევაში იმდენი ხნით ადრე, რამდენიც მათ ებრაელთა ქვეყანაში ჩასასვლელად დასჭირდებოდათ. მაგრამ რატომ პირდაპირ ბეთლემში არ მიიყვანა მოგვები ვარსკვლავმა? – ისინი რომ არ შეჩერებულიყვნენ იერუსალიმში, მაშინ ხომ ყოველგვარ განსადცელს აარიდებდნენ როგორც საკუთარ თავს, ისე ახალშობილს იროდისგან? ღმერთს თავად სურდა, რომ იერუსალიმისათვის სწორედ მოგვებს ეუწყებინათ ქრისტეს დაბადება, ებრაელთა მღვდელმთავრებსა და მწიგნობრებს სწორედ წარმართი მოგვებისგან უნდა შეეტყოთ თავიანთი მეუფის დაბადება, რათა ამით გაცხადებულიყო მათი სულიერი მოშვებულობა და მოუქნელობა.

ასე, რომ მოგვებმა იერუსალიმელებს კეთილად აუწყეს მხსნელის დაბადება. როგორ იმოქმედა მათზე ამ სასიხარულო უწყებამ? ვითარცა ესმა ესე იროდი მეფესა, შეჰძრწუნდა და ყოველი იერუსალიმი მის თანა. განსაკუთრებით კი, ცხადია, შეშფოთდებოდნენ მომხრენი იროდისა. როგორ არ შეშფოთდებოდა ეჭვიანი იროდი, რომელმაც აღმოფხვრა მის მეფობამდე მიმყვანებელი ყველგა გზა? იგი იყო უკანონო მეფე, უცხო ტომისა, თვითმარქვია, რომაელთაგან რომ გამეფდა. იგი სძულდა ხალხს თავისი სისატიკისა გამო, რომელიც იქამდე მივიდა, რომ უმნიშვნელო ეჭვის გამოც კი, სასჯელისათვის თავის საკუთარ შვილებსაც იმეტებდა. იროდი, ის-ის იყო სისხლით გაუსწორდა მის წინააღმდეგ შეთქმულთ, რომელთაც სასხლეში მისი მოკვლა უნდოდათ. წლებითა და მძიმე სატკივარებით გულდამძიმებული მბრძანებელი შეშინდა, როცა მას მოახსენეს, რომ სწორედ იმ დროს, როცა მას ძალები აკლდებოდა, დაიბადა მესია, ჭეშმარიტი შვილი დავითისა, კანონიერი მეუფე ურიათა, რომელიც ალბათ წაართმევდა მას მეფობას. როგორ არ შეძრწუნდებოდა ასეთი ტირანი მსგავსი უწყებისას? მაგრამ რა აშინებდა იერუსალიმს? წინასწარმეტყველებს ხომ ადრევე ჰქონდათ ნათქვამი, რომ ქრისტე უნდა მოსულიყო ხალხის გადასარჩენად, რომელიც მადლსა და თავისუფლებას მიანიჭებდა მათ.

და აი იროდის ბნელ სულში საშინელი სურვილი გაჩნდა: თავად მოგვებისაგან შეეტყო ყოველივე ახლადშობილი ყრმის შესახებ, შემდეგ კი იგი მოეკლა, და თუ საჭირო იქნებოდა, მასთან ერთად მოგვებიც დაეხოცა, რომელთაც ააფორიაქეს მისი ქვეყანა. და შეჰკრიბნა ყოველნი მღუდელთ-მთავარნი, სინედრიონის ყველა წევრი (სულ 72) და მწიგნობარნი ერისანი, საღვთო წერილში განსწავლული მეცნიერნი, და იკითხვიდა მათგან: სადა უკუე შობად არს ქრისტე? – სად უნდა დაბადებულიყო იგი ძველი აღთქმისა და წინასწარმეტყველების მიხედვით? მართალია მოგვებს არ უთქვამთ, რომ მეფე, რომელსაც ისინი დაეძებდნენ იყო ქრისტე, მაგრამ იროდი მაშინვე მიხვდა, საუბარი რომელ მეფესაც შეეხებოდა. და, აი ვერაგმა მეფემ, ვითომდა ისრაელთა ღმერთის გულმხურვალე მაღიარებელმა, იკითხა აღთქმულ ქრისტეზე, და ამათაც მაშინვე პირდაპირ მოახსენეს მას: ბეთლემს ჰურიასტანისასა. სწავლულ კაცებს არ შეეძლოთ სიმართლის დაფარვა, რადგან იგი თითოეული ებრაელისათვის იყო ცნობილი (ინ. 7,42), რამეთუ ამაზე გარკვევით საღვთო წიგნი ამბობდა: რამეთუ ესრეთ წერილ არს მიქეა წინასწარმეტყველისა მიერ, 700 წლის წინათ: და შენ, ბეთლემ, ქუეყანა ეგე იუდასი. მართალია პატარა ხარ, სხვა ქალაქებთან შედარებით მცირეა შენი მოსახლეობა, მაგრამ შენ დიდი უპირატესობა გაქვს, არა სადა უმრწემეს-ხარ მთავართა შორის იუდასთან, რამეთუ შენგან გამოვიდეს წინამძღუარი ე.ი. ყოვლისშემძლე მეუფე ქვეყნიერებისა, რომელმაც დამწყსოს, როგორც კეთილმა მწყემსმა, ერი ჩემი, ისრაელი, (მიქ. 5,2; ინ. 10,11; გამ. 2,27; იეზ. 34,23), ყველა, ვისაც კი ექნება ღვთის რწმენა, რადგან „არა ყოველნი ისრაელისაგანნი, ესრეთ არიან ისრაელ“ (რომ. 9,6). – „შეხედე, – ამბობს წმ. ოქროპირი: როგორი საკვირველი და არაჩვეულებრივი საქმეები ხდება! წარმართები და იუდეველები ასწავლიან ერთმანეთს რაღაც ძალზედ დიდს.

იუდეველებს ესმით მოგვებისგან, რომ სპარსთა ქვეყანაში ვარსკვლავი ქრისტეს აუწყებდა, მოგვები კი იუდეველთაგან გებულობენ, რომ ის, ვის შესახებაც შეიტყვეს ვარსკვლავებისაგან, წინასწარმეტყველთაგან წინასწარუწყებული იქნა“. ამრიგად, იუდეველთა სინედრიონმა დაამოწმა, რომ ქრისტე იუდესა ბეთლემში უნდა შობილიყო; მთელმა იერუსალიმმა შეიტყო მხსნელის დაბადება და აღელდა. ბეთლემელმა მწყემსებმაც მოუთხრეს ხალხს, თუ როგორი დიდებულებით გამოეცხადნენ ანგელოზები მათ, როგორ მიაგნეს ახლაშობილს და თაყვანი სცეს მას.

ნახე სიზუსტე წინაწარმეტყელებისა, – ამბობს წმ. ოქროპირი: მიქეამ არ თქვა, რომ იცხოვრებს ბეთლემში, არამედ ბეთლემიდან „გამოვა“, რაც ნიშნავს: მხოლოდ დაიბადება ბეთლემში. ტყუილად ამბობენ ებრაელნი ეხლა, რომ თითქოს ეს წინასწარმეტყველება ეკუთვნოდეს ზორობაბელს. ზორობაბელი დაიბადა არა ბეთლემში, არამედ ბაბილონში. ისედაც, განა შეიძლება წინასწარმეტყველის დანარჩენი სიტყვები მას მივაკუთვნოთ, რაზეც, იროდის საამებლად, მწიგნობრებმა დუმილი ამჯობინეს: „და ძველითგან იქნება მისი წარმოშობა, საუკუნო დღეებიდან“. – მისი წარმოშობა დასაბამიდანაა, მარადისობიდან? მოკლედ ებრაელნი ამ წინასწარმეტყველების ზორობაბელს მიაკუთვნებდნენ ქრისტეს შობის შემდგომ, მაშინ კი, როგორც ეს ჩანს იროდისათვის სინედრიონის განმარტებიდან, მას ყველა ქრისტეს მიაკუთვნებდა. ყურადსაღებია ისიც, რომ თვით სიტყვა „ბეთლემი“ ებრაულად ნიშნავს „პურის სახლს“, იესო ქრისტე კი თავის თავზე ამბობდა: „მე ვარ პური ცხოვრებისა“ (ინ. 6,35).

როგორ მოიქცა იროდი? მაშინ იროდი იდუმალ მოუწოდა მოგუთა და ჰკითხა მათ სად შეიძლებოდა ქრისტეს მოძიება და გამოიკითხა მათგან ჟამი იგი გამოჩინებულისა მის ვარსკულავისა. იგი ფიქრობდა, რომ ებრაელნი დაუმალავდნენ მას ყრმას და შეეცდებოდნენ მის გადარჩენას, როგორც თავიანთ მეფესა და გამომხსნელს, ამიტომ მოგვებს შეხვდა ფარულად, მას არ უნდოდა პირდაპირ ეკითხა მათთვის თუ როდის დაიბადა ყრმა, შიშობდა რა იმას, რომ მოგვები შეიძლება მიმხვდარიყვნენ მის ბოროტ განზრახვას, ამიტომ ეშმაკურად გაიგო მათგან ჟამი ვარსკვლავის გამოჩენისა, რადგან ფიქრობდა, რომ ქრისტე სწორედ მაშინ დაიბადა.

ბეთლემი მდებარეობს ორი საათის სავალზე იერუსალიმის სამხრეთით მთიან ადგილზე, რომელიც მშვენიერი ბაღებითაა დაფარული. დიდი დრო არ დაჭირდა მოგვებს ახლადშობილი მეფის მიგნებისათვის. არ იყო საჭირო სხვებისათვის კითხვა ამისთვის: გზამკვლევი ვარსკვლავი ეხლა პირდაპირ მიუძღოდათ, ვიდრემდე მოვიდა და დაადგრა ადგილსა მას, – და თითქოს თითით მიანიშნაო იმ ადგილზე, რომელსა იყო ყრმაი იგი. შესაძლოა ვარსკვლავი ისე შესამჩნევად დაეშვა ქვევით, რომ მისგან ძირს დაშვებული სხივებით, ადვილად იქნა ის ადგილი მოძიებული, სადაც იყო ჩვილი. ხოლო მათ, ვითარცა იხილეს ვარსკვლავი იგი, სადაც დაეშვა იგი, განიხარეს სიხარულითა დიდითა ფრიად, როგორ არ უნდა გაეხარათ მოგვებს, როცა ასე ახლოს იყვნენ თავიანთჲ ხანგრძლივი და მძიმე მოგზაურობის მიზანთან. და ვითარცა შევიდეს სახლსა მას – ცხადია იგულისხმება ის გამოქვაბული, რომელიც წმ. მოხუცმა იოსებმა მონახა ახალგაზრდა დედისა და მისი ახალშობილისათვის (ლკ. 2,16), – იხილეს ყრმაი იგი, დაინახეს მათთვის სასურველი, დიდი გულმოდგინებით მოძიებული ყრმა-მეფე სიღარიბეში, ბაგაში, უბრალოებასა და მორიდებაში, მარიამისთანა ყოვლადწმია დედისა თვისისა.

იოსებს მახარებელი აქ არ იხსენებს, შესაძლოა იგი ამ დროს რაღაც ოჯახური საზრუნავის გამო იყო გასული. მიუხედავად ასეთი სიღარიბისა, რითაც იყო ახალშობილი ყრმა და მისი დედა გარემოცული, მოგვები, როგორც კი იხილეს იგი, მაშინვე დავარდეს, – ძრწოლითა და კეთილკრძალულებით დაემხნენ მიწაზე და თაყუანის-ჰსცეს მას, – თაყვანისცეს როგორც ღვთის სახებას. მათმა კეთილმა და წმიდა გულმა მაშინვე შეიგრძნო მათი გონებისათვის მიუღწეველი დიდი საიდუმლო ღვთისა, ისე როგორც ეს წმ. იოანე წინამორბედს შეემთხვა (ლკ. 1,41), ჯერ კიდევ თავისი დედის მუცელში ყოფნისას, რომელიც სასიხარულო კრთომით მიესალმებოდა მასთან მიახლოებულ ღვთაებრივ ყრმას, რომელიც ასევე თავისი დედის მუცელში იმყოფებოდა.

და აღაღეს საუნჯეთა მათთა, და შეჰსწირეს მისსა ძღუენი: ოქროი, გუნდრუკი და მური, – და მას, თავის უბადრუკ აკვანში მიაგეს ისეთი პატივი, რაც მეფე იროდისთვისაც არ მიუგიათ სამეფო სასახლეში. სამი ძღვენი მიართვეს ერთს სამებიდან, პატივად წმიდა სამებისა: ოქრო – როგორც მეფეთა მეფის მისართმევი; გუნდრუკი – სუფთა, კეთილსურნელოვანი, როგორც ღვთისა და ამავე დროს მარადიული ზეციური მღვდელმთავრის უსისხლო შესაწირი, და მური – როგორც მოკვდავს მომავალში (ინ. 19,39), რომელიც შემდგომში სიკვდილის სამეფოს დაარღვევს თავისი სიკვდილით. ცნობილია, რომ მურს, რომელსაც აგროვებდნენ ხიდან, ებრაელნი ცხებდნენ მიცვალებულის სხეულს. ოქრო, გუნდრუკი და მური – ყოველივე ის, რითაც განთქმული იყო მოგვთა სამშობლო – შორეული აღმოსავლეთი.

და როგორც ეს ძღვენი არაფრით ემსგავსებოდა ებრაელთა სისხლიან მსხვერპლს, ისევე განსხვავებული იქნებოდა ქრისტიანული ძღვენიც. წმ. ოქროპირი ტყუილად როდი უწოდებს მოგვებს ქრისტიანული ეკლესიის პირველ წევრებს, წარმართთაგან ქრისტეს პირველ მორწმუნეებს. მათი სახით „წარმართების უნაყოფო ეკლესიამ“ იცნა ხალხთა მოლოდება – ქრისტე, და ქედი მოიხარა საკვირველი ყრმის წინაშე, რომელიც მალე შეკრებდა ერთად თავის გაბნეულ შვილებს. ახალ მეფესთან ძღვენით მისვლა აღმოსავლეთის ხალხებში ისედაც წესად ჰქონდათ (შექ. 32,14; 43,11; 1 მეფ. 10,27); არასოდეს წმიდა ოჯახისათვის ისე არ ყოფილა საჭირო შეწევნა, როგორც მაშინ. კიდევ რომ ჰქონოდათ, რაიმე ნაზარეთში, ბევრს მაინც ვერ წაიღებდნენ თან, რადგან ფიქრობდნენ, რომ მალე დაბრუნდებოდნენ, ეხლა კი მიუწია ნაჩქარევი და სრულიად მოულოდნელი შორეული მოგზაურობა ეგვიპტეში. როგორ გაემგზავრებოდნენ უცხო ქვეყანაში საკვირველი დახმარების გარეშე, რომელიც მათ მიიღეს მოგვებისგან? მათი ძღვენი იყო შორეული მოგზაურობისათვის დახმარება ზეციდან.

მაგრამ ვის ეკუთვნოდა ეს ძღვენი? მას, რომელიც საკვირველი სიღატაკით მოვიდა ჩვენთან, რათა ჩვენთვის სიმდიდრე და სიკეთე მოეტანა, რომელიც სიცოცხლესა და სუნთქვას ანიჭებს ყოველივეს. როგორი დიდია მისი ღვთაებრივი სიმდაბლე! წმიდა დიმიტრი როსტოველის თქმით, ღვთისმშობელმა მოგვებისაგან შეწირული ოქრო, ღარიბ-ღატაკებს დაურიგა.

ეხლა მივუბრუნდეთ მოგვებზე საუბარს. როგორც კი შეასრულეს თავიანთი ნანატრი სურვილი და თაყვანი სცეს უფალს, მოგვებმა ისრუვეს იერუსალიმში დაბრუნება, რათა იროდისთვის მიცემული სიტყვა შეესრულებინათ, და მეფისა და იერუსალიმელთათვის გაეზიარებინათ თავიანთი სიხარული, რითაც უხვად იყვნენ აღვსილნი. მაგრამ სწორედ ეს იყო საშიშროება დიდი. და აი, უფალმა ისევ ჩააგონა მათ, მაგრამ არა ვარსკვლავით, არამედ ძილში, როგორც ეს შეემთხვევა იოსებს: და მოიღეს ბრძანებაი ჩუენებით, რათა არ მიაქციონ იროდისა, მათ არ დაიწყეს მიზეზის ძებნა, არამედ კეთილად ირწმუნეს უწყებული და დამორჩილდნენ უფლის ნებას, და სხვა გზით, ალბათ ქებრონის მხრით, მკვდარი ზღვის შემოვლით, წარვიდენ სოფლად თვისსა. საეკლესიო გადმოცემა გვამცნებს, რომ მოგვები თავიანთ ქვეყანაში ყველას მოუთხრობდნენ რაც ნახეს და გაიგონეს ქვეყნიერების მხსნელზე, რითაც წარმართებს შორის ქრისტეს პირველ მქადაგებლებად იქცნენ.

საკვირველია ღვთის განგების გზები. ვინ იფიქრებდა, რომ სადღაც სპარსეთსა და არაბეთში ასეთი მოლოდინით ელოდნენ იმას, ვისი შობის შესახებაც არაფერი იცოდნენ თვით იერუსალიმში. მიუხედავად ამისა, წარმართმა მოგვებმა ამის შესახებ არა მარტო შეიტყვეს, არამედ ახლადშობილი მხსნელის თაყვანისსაცემად შორი ქვეყნიდან ჩამოვიდნენ. როგორც ჩანს ისინი ღვთის ასეთი დიდი წყალობის ღირსნი იყვნენ. მოგვები არ კითხულობდნენ წინასწარმეტყველებებს, არამედ მხოლოდ წინაპართა გადმოცემებიდან იცოდნენ, რომ იუდეველბში უნდა შობილიყო დიდებული მეფე, და დაინახეს თუ არა საკვირველი ვარსკვლავი, მაშინვე იერუსალიმისაკენ გამოეშურნენ, და მისი ძებნა მხნედ დაიწყეს. და მიუხედავად იმისა, რომ მათ იცოდნენ იმ დროს ებრაელთა ამაყი და მკაცრი მეფის შესახებ, ისინი სხვა მეფის მოძიებას არ მოერიდნენ, რითაც თავი საფრთხეში ჩაიგდეს. ისინი არ დაუბრკოლებია ახალშობილის დიდ სიღატაკეს, მის ღარიბულ სახვევებს, უბრალო დედას… სიღატაკეში მათ შეიცვნეს მაცხოვარი და სცეს თაყვანი. რისთვის გადაიტანეს მათ ამდენი სიმძიმენი, საფრთხე და განსაცდელი? რათა მხოლოდ მისულიყვნენ ახალშობილ მეუფესთან თაყვანის საცემად, რომელსაც ჯერ კიდევ არ შეეძლო დაჯილდოვება მისი თაყვანისმცემლებისა და წასულიყვნენ თავიანთი გზით?.. ხომ არ არის ეს რწმენა, მორწმუნეთა მამამთავრის – აბრაამისათვის დამახასიათებელი? სწორედ ასეთი რწმენისათვის გახდნენ ისინი იუდეველებზე უფრო დაფასებულნი.

ქრისტეს მოციქული შემთხვევით არ გვასწავლის, რომ: „ყოველთა შორის თესლთა, რომელსა ეშინის მისსა და იქმს სიმართლესა, სათნო მისსა არს“ (საქ. 10,35). მოგვების მაგალითი გვიჩვენებს, რომ ასეთი ადამიანები შეიძლება ყოველ ხალხში იყვნენ. იუდეველები კანონს ეყრდნობოდნენ, იცოდნენ ყველა წინასწარმეტყველება ქრისტეზე, მოგვებს კიდეც მიუთითეს თუ სად უნდა შობილიყო ქრისტე, და მიუხედავად ამისა, მათგან არც ერთს არ მოსვლია აზრად, თუნდაც ცნობისმოყვარეობით, რომ მოგვებთან ერთად ბეთლემში მისულიყვნენ, და ეხილათ ქრისტე, რომელსაც მოგვები ეძებდნენ… როგორი დაუდევრობაა! როგორი სულიერი სიბრმავეა!.. სწორედ ამისთვის მოაკლდნენ ებრაელნი დიდ სულიერ სიხარულს, რომლის ღირსნიც წარმართი მოგვები გახდნენ. „დედოფალი იგი სამხრისა აღჰსდგეს სასჯელსა მას ნათესავისა ამისთანა, და დაჰსაჯოს იგი; რამეთუ მოვიდა კიდით ქუეყანისათ სმენად სიბრძნესა სოლომონისსა; და აჰა ესერა, უფროს სოლომონისსა არს აქა“ (მთ. 12,42). აღსდგებიან სამსჯავროზე ეს წარმართი მოგვებიც და განსჯიან ებრაელთა უსულგულობას. წმ. იოანე ოქროპირი მოგვთა თაყვანისცემაში ხედავს ეკლესიის მომავალს: მოგვებმა ებრაელებზე ადრე სცეს თაყვანი ქრისტეს, ასევე წარმართები ებრაელებზე ადრე მოვლენ ქრისტეს ეკლესიაში.

–––––––––––
მათეს სახარების განმარტება წმიდა მამათა სწავლების მიხედვით

wm_giorgis-makhvili_r

ანტიქრისტეს მოლოდინში

დასავლეთში ქრისტეშობა აღარ აქვთ!

ANTIQRISTES MOLODINSHI“იცი ანტიქრისტეს ნიშნები: საკუთარ თავში არ დაიმარხო, არამედ უხვად გაუნაწილე ყველას ეს ცოდნა.” (წმ. კირილე იერუსალიმელი)

გვიახლოვდება ქრისტეშობის დიდი და სასიხარულო დღესასწაული. საზღვარგარეთ მცხოვრები მრავალი რუსი და სხვა ერის მართლმადიდებელი ქრისტიანი უკვე დიდი ხანია ახალი კალენდრის შემოღების მომხრეა. მიზეზი კი ამერიკელებთან და ახალი კალენდრის სხვა მიმდევრებთან ერთად ამ დღესასწაულის აღნიშვნის სურვილია. მაგრამ მათ არ იციან, უფრო ზუსტად კი არ სურთ, რომ იცოდნენ, დასავლეთის თანამედროვე ადამიანებს, პატარა გამონაკლისის გარდა ქრისტეშობა აღარ აქვთ… ქრისტეს შობას ჩაენაცვლა რაღაც “სეზონური დღესასწაული”, სადაც ქრისტე მაცხოვარს არც იხსენებენ, ხოლო მთავარი მოქმედი პირი თეთრწვერიანი წითელლოყება მხიარული ბერიკაცია, რომელიც უხვად ურიგებს საჩუქრებს ბავშვებს. ამ დღეებში მისი გამოსახულება სხვადასხვა პოზაში ყველგანაა წარმოდგენილი. სამზადისი სამყაროში ძე ღვთისას ხორციელად მოვლინების დიდი დღესასწაულისთვის დღეს ინტენსიური და ხმაურიანი ბიზნესის დღეობად იქცა – საშობაოდ გაჩაღებულ ვაჭრობას მილიონები მოაქვს. ქრისტე მაცხოვარზე კი უკვე არავინ ფიქრობს! მის უწმინდეს სახელს არც კი იხსენებენ! ეს როგორ მოხდა?

რა თქმა უნდა, ეს ანტიქრისტეს მოციქულების უდიდესი “მიღწევაა”, რომელიც შეეცდება ანტიქრისტე ჩაანაცვლოს ქრისტე მაცხოვარს, და მის მაგივრად მოევლინოს კაცობრიობას. ჩვენ იმდენად კადნიერნი არ ვართ, რომ ანტიქრისტეს მოვლინების ზუსტი ვადები ვიწინასწარმეტყველოთ, რამეთუ, როგორც ღვთის სიტყვა თვით უფალი იესო ქრისტეს ბაგით მოწმობს, ამის ცოდნა არც ერთ ადამიანს არ ხელეწიფება. “ მაგრამ ის დღე და ის საათი არავინ იცის: არც ციურმა ანგელოზებმა, არამედ მხოლოდ მამამ.”(მათე 24;36) – ასე ბრძანა უფალმა, როდესაც თავისი მეორედ მოსვლა იგულისხმა და სამყაროს აღსასრული, რასაც წინ უნდა უძღვოდეს ანტიქრისტეს მოვლინება. მაგრამ ამასთანავე, უფალმა თავისი მეორედ მოსვლის და სამყაროს აღსასრულის მოახლოების მრავალ ნიშანზეც მიგვითითა, რაც შემდეგი რჩევით დაასრულა:” ლეღვის ხისაგან ისწავლეთ იგავი: როცა მისი ტოტები რბილდება და ფოთლები გამოაქვს, იცით, რომ ახლოა ზაფხული. ასევე თქვენც, როცა იხილავთ ყოველივე ამას, იცოდეთ, რომ უკვე ახლოა, კარზეა მომდგარი.”(მათე 24;32,33) ასევე სამოციქულო ეპისტოლეებშიც მრავლადაა მითითება, თუ რა ნიშნები დაახასიათებს ანტიქრისტეს მოვლინების ეპოქას (მაგალითად, 2 პეტრე, 2 და 3 თავი; 1 იოანე, 2 და 4 თავი; 2 ტიმ., 3: 1-14 და განსაკუთრებით 1 თესალ, 4: 16-18., 5:1-11 და 2 ესალ., 2 თავი). 

წმინდა დიდი მამა იერუსალიმის მღვდელმთავარი, წმ კირილე თავის ღრმა და მნიშვნელოვან “საჯარო სწავლებანში” პირდაპირად და გაბედულად ურჩევს ქრისტიანებს: “იცი ანტიქრისტეს ნიშნები: საკუთარ თავში არ დაიმარხო, არამედ უხვად გაუნაწილე ყველას ეს ცოდნა.”(მე-15 დარიგება). და ყველაფერი ზემოთ ხსენებულის საფუძველზე ჩვენ არა მხოლოდ უფლება გვაქვს, არამედ წმინდა ვალდებულებაც გაგვაჩნია, დავინახოთ მიმდინარე მოვლენებში იმ ყველაფრის აღსრულება, რაც ღვთის სიტყვითა და ეკლესიის წმინდა მამების მიერაა ნაწინასწარმეტყველი ანტიქრისტესა და ბოლო ჟამზე და ძმური სიყვარულით გავაფრთხილოთ ყველ მორწმუნე ქრისტიანი განერიდონ ყოველგვარ უგუნურ უდარდელობას და “დროის აშკარა ნიშნების” მიმართ გულგრილობას.

ხოლო “დროის საშინელი ნიშანნი” უკვე იმდენი დაგროვდა, რომ ისინი, ვინც ჩვენ ახლო წარსულში ანტიქრისტეს თემით “ზედმეტად” გატაცებისთვის განგვიკითხავდა, დღეს უკვე გონს მოდიან და აღიარებენ, რომ მართლები ვიყავით, რომ განგაშის ზარებს ვცემდით მაშინ, როდესაც უმეტესობა ამასოფლიური ბედნიერებით ტკბებოდა და თითქოს არ იმჩნევდა, საით მიექანებოდა ეს სამყარო. იყო კი ოდესმე წარსულში ჩვენნაირი დრო, რომელსაც ასე შეიძლება მიესადაგებოდეს პავლე მოციქულის მიერ “ბოლო დღეების” დახასიათება? ”ეს კი იცოდე, რომ უკანასკნელ დღეებში მოიწევა საზარელი ჟამი, რადგანაც კაცნი იქნებიან თავისმოყვარენი, ვერცხლის მოყვარენი, ქედმაღალნი, ამპარტავანნი, მგმობელნი, მშობლების ურჩნი, უმადურნი, უღირსნი, კაცთმოძულენი, გულღრძონი, მაბეზღარნი, აღვირახსნილნი, ბუნებითმხეცნი, სიკეთის მოძულენი, გამცემნი, თავხედნი, მზვაობარნი, უფრო განცხრომის მოყვარენი, ვიდრე ღმრთისა, მოჩვენებითად ღვთისმსახურნი, სინამდვილეში კი მისი ძალის უარმყოფელნი; ამნაირთაგან შორს დაიჭირე თავი.”(2 ტიმ, 3;1-5). დღეს სამყაროში, როგორც არასდროს, განსაკუთრებით ამპარტავნება და თავისმოყვარეობაა გაბატონებული, ეს კი, წმიდა მოსაგრე მამების სწავლებით, ყველა დანარჩენი ვნების დასაწყისია, ყელაფერი იმის, რასაც წმ. მოციქული ახსენებს.

მთავარეპისკოპოსი ამბერკი ტაუშევი

wm_giorgis makhvili_R

წმიდაო ძალაო ზეცისაო და ყოველთა მნათობთა უნათლესო

Αγνή Παρθένε 

ყოვლადწმინდაო ქალწულო


მარიამ, ყოვლადწმიდაო ქალწულო, ღმრთისმშობელო;
გიხაროდენ, სძალო უსძლოო! 
დედოფალო, დედაო და ქალწულო, საწმისო ცუარისა საღმრთოისაო;
გიხაროდენ, სძალო უსძლოო!
ზეციერთა ძალთა აღმატებულო, ხელთუქმნელო ნათელო;
გიხაროდენ, სძალო უსძლოო!
ქალწულთა სიხარულო და ანგელოზთა უზესთაესო;
გიხაროდენ, სძალო უსძლოო!
წმიდაო ძალაო ზეცისაო და ყოველთა მნათობთა უნათლესო;
გიხაროდენ, სძალო უსძლოო!
უპატიოსნესო დედოფალო, წინამძღვარო ყოველთა ზეცისა მხედრობათაო;
გიხაროდენ, სძალო უსძლოო!
მამათმთავართა სასოებაო და წინასწარმეტყველთა აღსრულებაო;
გიხაროდენ, სძალო უსძლოო!
განსაცდელთა შინა შემწეო, კიდობანო სიტყვისა ღმრთისაო;
გიხაროდენ, სძალო უსძლოო!
ქალწულთა სიხარულო და დედათა სიქადულო;
გიხაროდენ, სძალო უსძლოო!
უბიწოებისა მასწავლელო და სულთა ჩვენთა გამწმენდელო;
გიხაროდენ, სძალო უსძლოო!
საფარველო უვრცელესო ღრუბელთაო და განსაცდელთა შინა მყოფთა ნავთსაყუდელო;
გიხაროდენ, სძალო უსძლოო!;
უძლურთა მფარველო და უსასოოთა სასოებაო;
გიხაროდენ, სძალო უსძლოო!
მარიამ, დედაო ქრისტესო, ჭეშმარიტისა ღმრთისაო; აარონისა კვერთხო და ჭურჭელო მყუდროისა სიხარულისაო; ყოველთა ქვრივთა და ობოლთა ნუგეშისმცემელო;
უწმიდესო და უხრწნელო, ყოვლად ქებულო დედოფალო, ღმრთეებრივისა ძისა შენისა წყალობაი მომმადლე, ცხონების მეშუამდგომლეო, მუხლმოდრეკით გიღაღადებ – გიხაროდენ, სძალო უსძლოო!
წმიდა ნექტარიუს ეგინელი. (1846—1920) 
( თარგმანი შესრულებულია თინათინ მჭედლიშვილის მიერ)

wm_giorgis makhvili_R

გილოცავთ მარიამობას!

ყოვლადწმინდა ღვთისმშობლის მიძინება

გადიდებთ შენ ყოვლადწმინდაო დედაო

ქრისტეს ღვთისა ჩვენისაო და ყოვლად

დიდებულსა მიცვალებასა შენსა ვადიდებთ

ყოვლადწმინდა ქალწული დაუცადებლად ისწრაფოდა ცისკენ და ლოცულობდა, ზეციურ სავანეში გადასახლებულიყო, რათა დამტკბარიყო თავისი ძისა და ღმერთის სხივცისკროვნებით. როგორც ქვეყანაზე ქრისტეს სწავლების მთესველი, იგი ხედავდა, რომ ადამიანთა სულების წმინდა სამკალი უკვე დამწიფებული იყო: ეკლესიის დაარსება და მოწყობა აღსრულდა, ქრისტიანობა და მასთან ერთად ღვთისმშობლის დიდება მთელ მსოფლიოში გავრცელდა. ეხლა კიდევ უფრო მხურვალედ ევედრებოდა თავის ძეს, რომ, რაც შეიძლება ჩქარა გადაესახლებინა იგი ზეცაში.

ყოვლადწმინდა მარიამი სიონის მთაზე, იოანე ღვთისმეტყველის სახლში ცხოვრობდა და ხშირად დადიოდა იმ ადგილებში, რომელიც ქვეყნიერების მხსნელის ნატერფალებით იყო საკურთხი. მაგრამ სალოცავად ყველაზე ხშირად ირჩევდა გოლგოთასა და ზეთისხილის მთას, რომლის ძირში გაშენებული ბაღი იოანე ღვთისმეტყველს მამამისის – ზებედესგან მემკვიდრეობით ერგო. ერთხელ ზეთისხილის მთაზე ლოცვისას მას მთავარანგელოსი გაბრიელი გამოეცხადა და ახარა, რომ მისი ზეცაში აღსვლის დრო ახლოვდებოდა და რომ ეს მოვლენა სამი დღის შემდეგ აღსრულდებოდა. ამ ხარების დასამოწმებლად მან სამოთხეში დანერგილი ფინიკის ხის ტოტი გადასცა და უთხრა, რომ ეს რტო, რომლიც ღვთაებრივი მადლით ბრწყინავდა, მის საფლავთან უნდა მიეტანათ. ღვთისმოსაური სიხარულით მიიღო ღვთისმშობელმა სამოთხის რტო. შეუვრდა უფალს, მადლობდა და ევედრებოდა, რომ სხეულიდან განსვლის ჟამს მის თვალებს წყვდიადის მთავარი და ჯოჯოხეთის საშინელებანი არ ეხილა, რომ მისი სული ღვთაებრივი ხელით თვით უფალს მიეღო. ასევე, ითხოვდა, რომ აღსრულებამდე მისცემოდა შესაძლებლობა, ენახა წმინდა მოციქულები, რომლებიც საქადაგებლად ქვეყნიერებაზე იყვნენ განბნეულნი.

როდესაც მოსალოდნელი ნეტარი მიძინების სასიხარულო ამბავი შეიტყო, მისი სახე ისეთი ზეციური სიხარულით ბრწყინავდა, რომ მისმა ღვთაებრივმა დიდებამ ყველა შეაძრწუნა.

ყოვლადწმინდა მარიამი მიძინებისთვის ემზადებოდა და ამის შესახებ უპირველეს ყოვლისა იოანე ღვთისმეტყველს ამცნო. უბრძანა, რომ სამოთხის რტო მის საფლავთან მიეტანათ. ის მშვიდად იძლეოდა განკარგულებებს. ბრძანა, მოემზადებინათ სანთლები, საკმეველი და ყოველივე ის, რაც დაკრძალვისათვის აუცილებელი იყო. იოანემ ყველაფერი დაუყოვნებვლივ აცნობა იაკობ მოციქულს – იოსებ დამწინდველის ძეს, იერუსალიმის პირველ ეპისკოპოსს, რომელმაც ეს ამბავი არა მარტო იერუსალიმში, არამედ მთელ მის შემოგარენში – ოთხივე მხარეს გაავრცელა. ხალხი ყოველი მხრიდან მოდიოდა იოანე ღვთისმეტყველის სახლისკენ. როდესაც თვით ღვთისმშობლისაგან შეიტყობდნენ, რომ იგი ზეცაში უნდა გადასახლებულიყო, მწარედ ტიროდნენ და სახლს ხმამაღალი მოთქმით ავსებდნენ, ევედრებოდნენ ყოველთა ნუგეშინისმცემელს, რომ ობლად და უპატრონოდ არ დაეყარა ისინი. ღვთისმშობელი აიმედებდა და ჰპირდებოდა, რომ არ მიატოვებდა და ვინც მწუხარებისა და უიმედობისას მიმართავდა, ყველასთვის მსწრაფლშემწე და შუამდგომელი იქნებოდა. მის ამ დაპირებაში მთელი კაცობრიობის ნუგეშია დამარხული.

ყველა ღვთისმოსაობით უმზერდა მის სახეს და ისმენდა ის სიტყვებს, ამასთან, ღვთისმშობელს არ დავიწყებია თავისი მწირი ქონების და დაკრძალვის შესახებ ანდერძი დაეტოვებინა. მისი ორი შესამოსელი რჩებოდა ორ ღარიბ ქვრივს, რომლებიც საზრდოს მისგან იღებდნენ და მხურვალე სიყვარულით ემსახურებოდნენ. მას ყველა უყვარდა, განსაკუთებით კი ისინი, ვინც მის დახმარებას საჭიროებდა. თავისი სხეულის დაკრძალვა მან გეთსიმანიის ქვაბულში ისურვა, იოსაფატის ველთან, ზეთისხილის მთასა და იერუსალიმს შორის, სადაც მისი მართალი მშობლები და იოსებ დამწინდველი განისვენებდნენ.

როდესაც იგი თავის სურვილებს იოანესა დ იაკობს გადასცემდა, მოულოდნელად ქარიშხლის მომასწავებელი ძლიერი ხმაური გაისმა და ყველამ სახლზედ შემორტყმული ნათელი ღრუბელი დაინახა. უფალმა ყოვლადწმინდა დედის სურვილი აღასრულა: ღვთიური ძალის მიერ ზეაღტაცებულმა წმინდა მოციქულებმა ქვეყნიერების სხვადსხვა მხარეებიდან ამ ღრუბლების საშუალებით მიაღწიეს სახლთან, სადაც იგი იმყოფებოდა. უფლის მხილველებსა და მოწაფეებს ებოძათ მადლი, რომ ღვთისმშობლის მიძინებასა და დაკრძალვას დასწრებოდნენ. სახლის კართან შეკრებილი მოციქულები ხარობდნენ და ვერაფრით გაეგოთ, რატომ მოხდა ეს სასწაული. იოანე ღვთისმეტყველი მათ მიეგება და აუწყა, რომ დადგა ღვთისმშობლის უფალთან წასვლის დღე.

ყოვლადწმინდა ღვთისმშობლის ხილვისას, რომელიც ნათელი მხიარულებით იყო სავსე, მათ ცრემლების დამალვა ვეღარ შესძლეს, საშინელი და საწყენი იყო გამოთხოვება დედასთან, რომლიც განსწავლიდა და ანუგეშებდა, რომელმაც მათი მეუფე და მასწავლებელი შეცვალა. როგორც გაეძლოთ ასეთი მარტოობისა და ობლობისათვის, ამქვეყნად როგორღა დარჩენილიყვნენ დედისა და წინამძღოლის გარეშე?!

მიმადლებულმა მარიამმა სთხოვა, რომ სიხარული ცრემლით არ დაემძიმებინათ, არამედ მასთან ერთად გაეხარათ: „მივდივარ ჩემს ძესთან და უფალთან, ჩემს სხეულს გეთსიმანიაში გადაიტანთ, იქ დაკრძალავთ და თქვენზედ დაკისრებულ ქადაგებას განაგრძობთ, ხოლო, თუკი უფალი ინებებს, მიძინების შემდეგ ისევ მიხილავთ“. ამ დროს აქ იყვნენ პავლე მოციქული და მისი მოწაფეები: დიონისე არეოპაგელი, იეროთეოსი, ტიმოთე და სხვანი – სამოცდაათთაგანი. უფალმა შეკრიბა ისინი და აღირსა ენახათ ღვთისმშობელი, მისგან კურთხევა მიეღოთ და დაკრძალვას დასწრებოდნენ.

ყოვლადწმინდა ქალწული ყველას თავისთან უხმობდა, სახელებს ეძახდა, ყველას ეალერსებოდა რწმენისა და იმ შრომისათვის, ქრისტეს ქადაგებისას რომ გასწიეს. ანუგეშებდა და აიმედებდა, რომ ობლად არ მიატოვებდა ქვეყანას და შეისმენდა ყველას ლოცვას – ვინც კი მას მიმართავდა.

ანგელოსის გამოცხადებიდან მესამე დღე დადგა. ახლოვდებოდა დღის სამი საათი, დრო, როდესაც მიძინება იყო ნაწინასწარმეტყველები. სახლში სანთლები ენთო, ღვთისმშობლის სარეცელს გარშემორტყმული მოციქულები უფალს ადიდებდნენ, იგი მხურვალედ ლოცულობდა. მოულოდნელად სახლის ჭერი განიღო, ღვთაბრივი დიდების ნათელმა იქ მყოფნი განაბწრყინა, ყველა შეძრწუნდა, ზეციური ნათლის სხივებმა ყოველი მიწიერი დააბნელა. ციურ ძალთა დასებით გარშემორტყმული მეუფე დიდებისა – თვით ქრისტე მოევლინა ყოვლადწმინდა დედას. თავისი ძისა და ღმერთის სხივცისკროვნებით გახარებულმა მან წარმოსთქვა სიტყვები ღვთივსულიერი საგალობელისა: „ადიდებს სული ჩემი უფალსა და განიხარა სულმან ჩემმან ღვთისა მიმართ მაცხოვრისა ჩემისა“. – სარეცელიდან წამოიწია, თაყვანი სცა უფალს და ესმა ღვთაებრივი მოწოდება: „მოვედ, მოკეთეო ჩემო, მოვედ ჩემგან შეყვარებულო და დაიმკვიდრე სავანე მარადიული ცხოვრებისა“. ყოვლადწმინდა ღვთიმშობელმა გაიმეორა თავისი ლოცვა: „მიიღე სული ჩემი მშვიდობით და მივევ მე არესაგან ბნელისა“. უფალმა დაამშვიდა იგი: ბნელი ძალა გველისა დათრგუნულია და თვით მოუწოდებს მას, რათა მიწიერიდან ზეციურ ცხოვრებაში თამამად გადავიდეს. მარადის ქალწულმა სიხარულით შესძახა: „მზა არს გული ჩემი, ღმერთო, მეყავნ მე სიტყვისაებრ შენისა“. ის კვლავ სარეცელზე მიწვა და სული თვისი ძის ხელს გადასცა. ტკივილების გარეშე შვა იგი და მანაც სხეულიდან მისი სული ყოველგვარი ტკივილის გარეშე განუტევა – წმინდა სხეული განხრწნისაგან დაიცვა. მაშინ გაისმა ანგელოსთა გალობა: „გიხაროდენ, მიმადლებულო, უფალი შენთანა, კურთხეულ ხარ შენ დედათა შორის!“ და ღვთისმშობლის სული უფლის ხელით, ზეიმითა და ზეციური ძალების თანხლებით ავიდა ცათა სასუფეველში.

მოციქულები, რომლებიც ღირს იქმნენ ყოვლადწმინდა ღვთისმშობლის ზეცად აღსვლა ეხილათ, თრთოლვით იდგნენ და ცას შესცქეროდნენ, როგორც ოდესღაც უმზერდნენ ამაღლებულ უფალს. ყოველივე მიწიერი დავიწყებოდათ – საკუთარი თავიც კი. როდესაც გონს მოეგნენ, შეხედეს ყოვლადწმინდა სხეულს და დაინახეს, რომ მისი სახე ზეციური ნათლით ბრწყინავდა, მისგან საოცარი კეთილსურნელება გამოდიოდა.

მოციქულთა დასმა სიყვარულით უგალობა მას: „ზეციურსა სავანესა შინა ძისა შენისასა შეწყნარებული ყოველ ჟამ ხარ ღვთისმშობელო, შეწევნად ერისა შენისა“.

და ცის სიმაღლიდან მოისმა ღვთისმშობლის ხმა, რომელიც კადნიერად მიმართავდა თავის ძესა და უფალს: „შენნი ჩემდა მოცემულნი საუკუნოდ დაიცევ“.

ყველა იქ მყოფი ძრწოლითა და ღვთისმოშიშებით თაყვანს სცემდა ყოვლადწმინდა სხეულს. მის სარეცელზე შეხებით ყველა ჭირვეული კურნებას იღებდა და მთავარანგელოსის გალობით განადიდებდნენ მას: „გიხაროდენ, მიმადლებულო, უფალი შენთანა“. წმინდა მოციქულები მისი დაკრძალვისთვის ემზადებოდნენ, თუმცა ამქვეყნიურ განშორებას გლოვობდნენ, მაგრამ ნუგეშს სცემდათ ის აზრი, რომ ზეცაში ღვთის წინაშე მეოხი და მლოცველი მოიპოვეს. პეტრეს, პავლეს, იაკობსა და სხვა მოციქულებს საკუთარი მხრებით მიჰქონდათ მისი სხეული. იოანე ღვთისმეტყველი სამოთხის სხივმფენი რტოთი – წინ უძღოდა მათ. დანარჩენი მორწმუნენი და ხალხის სიმრავლე მის სარეცელს საცეცხლურებით და ანთებული სანთლებით მიაცილებდნენ – სიონიდან გეთსიმანიამდე გალობით მიდიოდნენ; მსვლელობის პროცესში – თვით დაკრძალვამდე სხივცისკროვანი გვირგვინის მსგავსი ღრუბელი ზემოდან დასცქეროდა ღვთისმშობლის სხეულს და პროცესიის მონაწილეებს. ციდან ანგელოსთა გალობა ისმოდა.

ბევრმა ურწმუნო იუდეველმა მოისმინა არაჩვეულებრივი ხმები, ნახა საზეიმო მსვლელობა და ეს ამბავი მღვდელმთავრებსა და მოხუცებულებს აცნობა. ისინი ბრაზითა და შურით აღივსნენ, როდესაც ნახეს, როგორი პატივით მიაცილებდნენ მათ მიერ ჯვარცმული იესოს დედას. იუდეველთა წინამძღოლებმა ხალხის გასაფანტად მეომართა რაზმი გაგზავნეს. უბრძანეს, მოციქულები დაეხოცათ, ღვთისმშობლის სხეული კი დაეწვათ. მაგრამ ღვთაებრივმა ძალამ არ დაუშვა ეს ბოროტმოქმედება. სხივცისკროვანი ღრუბლის გვირგვინი ძირს დაეშვა და პროცესიას გალავანივით გარს შემოერტყა. მდევარს გალობისა და ნაბიჯის ხმა ესმოდა, მაგრამ სიბრმავით მოცული ვერაფერს ხედავდა. სიმჭიდროვისაგან ბევრმა მათგანმა ქალაქის გალავანთან თავი გაიტეხა, სხვებმა გზა დაკარგეს და გამყოლებს ეძებდნენ. განსაკუთრებული კადნიერებით ერთი იუდეველი მღვდელი, ათონია იქცეოდა. მან საშინელი ღვთისმგმობი სიტყვები იკადრა ღვთისმშობლის სარეცელთან და მისი ძე, უფალი იესო ქრისტე აუგად მოიხსენია. ძველი შურითა და მტრობით გულადუღებული სარეცელს მივარდა, რათა ყოვლადწმინდა ცხედარი ძირს გადმოეგდო, მაგრამ როგორც კი ოდნავ შეეხო, ღვთის რისხვის მახვილით უფლის ანგელოსმა ორივე ხელი წარჰკვეთა. მოკვეთილი ხელები სარეცელზე დაცვივდა, თვითონ კი საშინელი გოდებით ძირს დავარდა. საზარელმა სასჯელმა გონს მოიყვანა იგი. დანაშაული იგრძნო და მოციქულებს მიმართა: „შემიწყალეთ მე, მონანო ქრისტესნო!“ პეტრე მოციქულმა მსვლელობა შეაჩერა და ათონიას უთხრა: „შენი განკურნება ჩვენ არ ძალგვიძს, ყველაფერი მხოლოდ იმას შეუძლია, ვინც თქვენ ჯვარს აცვით: უფალი ჩვენი იესო ქრისტე, მაგრამ არც ის განგკურნავს, სანამ მთელი გულით არ ირწმუნებ და ბაგითაც არ აღიარებ, რომ იესო ჭეშმარიტი მესია და ძე ღვთისაა“. მაშინ ათონიამ ხმამაღლა წამოსთქვა: „მრწამს, რომ ქრისტეა აღთქმული მესია და ქვეყნიერების მხსნელი“. მოციქულები და მორწმუნეები დაღუპული სულის ხსნამ მეტად გაახარა, ხოლო პეტრე მოციქულმა ათონიას უბრძანა, რწმენით მიემართა ღვთისმშობლისათვის და მკლავები სარეცელზე დაყრილი მოჭრილი ხელებისთვის მიედო. ხელები მაშინვე გამთელდა და ათონია გამოჯანსაღდა. იდაყვების გასწვრივ მხოლოდ ძაფივით წვრილი წითელი ზოლები შერჩა. ათონია სარეცელის წინაშე დაემხო და თაყვანი სცა უფალ იესოს და მის ყოვლადწმინდა დედას, აქო და ადიდა იგი და მოციქულებს თან გაჰყვა. ბევრმა იუდეველმა, როდესაც ამ სასწაულის შესახებ შეიტყო, შეინანა და ღვთისმშობლის სარეცელს მიემთხვია, ისინი განიკურნენ და მხედველობაც დაუბრუნდათ. ადამიანთა მოდგმის გულმოწყალე დედამ, როგორც შობით მიანიჭა სიხარული მთელ ქვეყანას, არ ისურვა, რომ თავისი მიძინებით ვინმე დაემწუხრებინა, იგი ყველას შეწყნარებდა და მტერსაც კი სასოებას აძლევდა.

როცა პროცესიამ გეთსიმანიას მიაღწია, ცრემლითა და მოთქმით ყველა უკანასკნელად მიემთხვია ყოვლადწმინდა ცხედარს და მხოლოდ საღამოს შეძლეს წმინდა მოციქულებმა მისი საფლავში დადება. გამოქვაბულის შესასვლელი ქვით დაფარეს. დაკრძალვის შემდეგ ამ ადგილს კარგა ხანს არ განშორებიან. სამი დღის განმავლობაში აქ ლოცვასა და საგალობელს აღუვლენდნენ ღვთისმშობელს. ამ დროს ანგელოსები ზეციური გალობით განადიდებდნენ უფალს და ყოვლადწმინდა ქალწულს.

მოციქულ თომას წილად ხვდა, რომ ღვთისმშობლის აღდგომის გაცხადების მონაწილე ყოფილიყო. ისევე, როგორც ოდესღაც თავისი ეჭვით ქრისტეს აღდგომის ჭეშმარიტება დაამოწმა. ღვთის ნებით, იგი ღვთისმშობლის დაკრძალვიდან მესამე დღეს მოვიდა გეთსიმანიაში. ღრმა მწუხარებით აღვსილი გოდებით მიეახლა აკლდამას და მოთქმით გამოხატა გულისტკივილი, რომ ღირსი არ გახდა, უკანასკნელად ეხილა დედა ღვთისა და მისგან კურთხევა მიეღო. ვერც ის სასწაულები ნახა, მისი მიძინებისა და დაკრძალვის ჟამს რომ აღსრულდა. წმინდა მოციქულებმა, გულწრფელი სიბრალულის გამო, გადაწყვიტეს საფლავის ქვა გადაეგორებინათ და თომასთვის საშუალება მიეცათ, ეხილა ღვთისმშობლის წმინდა გვამი და თაყვანი ეცა მისთვის. მაგრამ ქვის გადაგორებისთანავე ნახეს, რომ აკლდამაში მხოლოდ სუდარები დარჩენილიყო და მათგან გამოუთქმელი სურნელება გამოდიოდა. პატიოსანი გვამი მისი აღარსად იყო. ისინი განცვიფრდნენ და გაოგნდნენ. ღვთისმოსაობით ეამბორებოდნენ საფლავში დარჩენილ მანტიას და ევედრებოდნენ უფალს ამ დიდებული სასწაულის საიდუმლო გამოეცხადებინა მათთვის. იმავე საღამოს თვით ზეციურმა დედოფალმა დაამშვიდა ისინი.

უძველესი გადმოცემის მიხედვით ქრისტეს აღდგომის შემდეგ ქრისტიანთა ტრაპეზზე უპირველესი ადგილი თავისუფალი რჩებოდა, ამ ადგილას ყოველთვის იყო პურის ნაჭერი, როგორც „წილი უფლისა“ – ქრისტეს პატივსაცემად და მოსახსენებლად. ტრაპეზის შემდეგ ყველა სათითაოდ აიღებდა ამ პურს, ყოვლადწმინდა სამების სახელს მოიხმობდა და ლოცვას ამგვარად ამთავრებდა: „უფალო, იესო ქრისტე, შეგვეწიენ ჩვენ“. ამის შემდეგ „ქრისტეს წილს“ დაანაწილებდნენ და იხმევდნენ მას, როგორც უფლისმიერ კურთხევას.

 მოციქულები ამ წესს ყოველთვის ასრულებდნენ, მიუხედავად იმისა, მარტო ტრაპეზობდნენ ისინი თუ – სხვებთან ერთად.

ამგვარადვე მოიქცნენ საღამოს ტრაპეზზე – გეთსიმანიიდან დაბრუნების შემდეგ, ისინი სულ ღვთისმშობელზე ფიქრობდნენ და საუბრობდნენ და ვერ გაეგოთ, თუ რა დაემართა მის პატიოსან გვამს. ტრაპეზის ბოლოს, როდესაც „ქრისტეს წილი“ აიღეს და ყოვლადწმინდა სამებას განადიდებდნენ, უცებ ანგელოსთა გალობა გაისმა და ცის სივრცეში ყოვლადწმინდა ქალწული იხილეს, მან ზეციური ძალებით გარშემორტყმულმა და გამოუთქმელი დიდებით გაბრწყინებულმა, მიმართა მოციქულებს: „გიხაროდენ, მე თქუენ თანა ვარ ყოველსა ჟამსა“. გახარებულმა მოციქულებმა და იქ მყოფმა მორწმუნეებმა ერთად შესძახეს: „ყოვლადწმინდაო ღვთისმშობელო, შეგვეწიენ ჩვენ“. ამგვარად წმინდა მოციქულები დარწმუნდნენ და მთელ ეკლესიას გადასცეს ურყევი რწმენა იმისა, რომ დედა ღვთისა თავისმა ძემ და ღმერთმა მესამე დღეს მკვდრეთით აღადგინა და ხორცით აღამაღლა ზეცაში.

მოციქულებმა მწუხარეთა ნუგეშინისსაცემად და იქ არმყოფთა დასარწმუნებლად საფლავში დარჩენილი მანტია აიღეს, იერუსალიმში დაბრუნდნენ და ძალიან მალე სახარების საქადაგებლად ქვეყნიერების სხვადასხვა მხარეში კვლავ გამოჩნდნენ.

ღვთიმშობლის აღსასრულს ეკლესია მიძინებას უწოდებს, რადგან მას სულ ცოტა ხნით მიიძინა და როგორც ძილისაგან – აღსდგა. ღვთისმშობელმა ბუნების კანონებს სძლია. მიწისაგან შექმნილი სხეულის კვლავ მიწად მიქცევა – ამგვარი სიკვდილი მის გვამს არ შეხებია. შობისას მან ქალწულება დაიმარხა, აღსასრულთან სიცოცხლე შეაერთა; შობის შემდეგ უხრწნელი დარჩა და სიკვდილში სიცოცხლე შინარჩუნა. მან მიიძინა, რათა ნეტარი მარადიული სიცოცხლისათვის გამოეღვიძა. ის წარდგომილია ცხოველმყოფელი წყაროს წინაშე, რათა ჩვენი სულები ლოცვით იხნას მარადიული სიკვდილისაგან. დაუძინებლად მლოცველი ღვთისმშობელი გვშუამდგომლობს და მწუხარებისას რწმენას გვაძლევს ნუგეშად.

ღვთისმშობლის ქვაში გამოკვეთილი საფლავი, ისევე როგორც საფლავი მისი ძისა, ყველა მორწმუნისათვის თაყვანისცემის საგნად დარჩა. უძველესი დროიდან ეკლესიის მიერ ღვთისმშობლის მიძინების მოსახსენებლად 15(28) აგვისტოა დადგენილი. ის ათორმეტ საუფლო დღესასწაულთა შორისაა, რადგან ამ დღეს მაცხოვარი ყოველთა მიეგება დედას თვისას და თავის სავანეში დაასახლა იგი.

ყოველადწმინდა ღვთისმშობელს არც მიძინების შემდეგ მიუტოვებია ქვეყნიერება და დაპირებისამებს მეოხია ყველასი, ვინც მას მიმართავს, ბევრ მწუხარესა და ჭირვეულს მან გულმოწყალების მრავალი სასწაული უჩვენა. რომელი ჩვენგანი, ვინც ცხოვრების აღძრულ ზღვაში ვიტანჯებით, არ ვგრძნობთ, რომ ღვთისმშობელს ესმის ჩვენი გოდება, რა ჩქარა ისმენს იგი ჩვენსას, რა სწრაფად შეგვეწევა და გვანუგეშებს! ღვთიმშობლის შუამდგომელად მოხმობა ქრისტიანული ღვთისმსახურების ნაწილად იქცა. პირველი საუკუნიდანვე ეკლესია შეწევნას სთხოვს და ადიდებს მას, საღამოს მსახურება ყოველდღიურად მისდამი ლოცვით თავდება: „უფროსად დიდებულო კურთხეულო ღვთისმშობელო, მარადის ქალწულო, შესწირე ლოცვაჲ ჩვენი ძესა შენსა და ღმერთსა ჩვენსა, რათა შენ მიერ შეიწყალნეს სულნი ჩვენნი“. დედა ღვთისა ანუგეშებს ყველას, ვინც მას მიმართავს:

„ჰოი, ყოვლადწმინდაო ღვთისმშობელო, შეგვეწიე და გვიხსენ ჩვენ – მმოსავნი შენნი; დედოფალო, გვაცხოვნენ ჩვენ“.

ტკბილ ხარ შენ უფალო

ქარიშხლის დაცხრომა

„სადაც ვლინდებიდა მხოლოდ სასწაულები, ამბობს წმ. ოქროპირი, იქ ხალხსაც ასწრებდა უფალი; მაგრამ სადაც მოსალოდნელი იყო განსაცდელები და საშინელებანი, იქ თავისთან ამყოფებდა მხოლოდ თავის მოციქულებს“. როგორც შვილების ბრძენი აღმზრდელი, იგი მცირედ-მცირედ აჩვევდა სიძნელეებსა და საშიშროებებს, რაც შეხვდებოდათ მომავალ მოღვაწეობაში, აჩვევდა მინდობას მისი სიყვარულისადმი, ყოვლისშემძლეობისა და სიმდაბლისადმი. – უკვე გვიანი საღამო იყო, როცა მან გაუშვა ხალხი, რომელიც ისმენდა მის ღვთაებრივ მოძღვრებასა და იგავებს, როგორც ღვთის კურთხევას, რომ გადასცემდა მათ. და აღვიდა იგი ნავსა, რათა გადასულიყვნენ გალილიის ზღვის აღმოსავლეთ სანაპიროზე, და მიჰდევდეს მას მოწაფენი მისნი, – მარტო მოციქულები კი არა, არამედ საერთოდ მოწაფენი, ისინი, ვინც მასთან უფრო ახლოს იყვნენ, ვიდრე ხალხი. მოციქულები მაცხოვართან ერთად შევიდნენ ერთ ნავში, სხვები კი მოთავსდნენ სხვა ნავებში, როგორც ამას ამბობს წმიდა მარკოზი: „სხუაცა ნავები, რომელი იყო მისთანა“. დადგა ბნელი, სამხრეთული ღამე. და აჰა ესერა, აღძრუა იყო დიდი ზღუასა შინა: უცებ ამოვარდა საშინელი ქარიშხალი, ჩვეულებრივ რომ იცის ხოლმე ამ ტბაზე, რომელიც მთის ხეობითაა გარემოცული. საშინელი საფრთხე იყო მოსალოდნელი, რადგან ღელვა იქით-აქეთ ისროდა ნავს და, ავსებდა წყლით: ვიდრე დაფარვადმდე ნავისა ღელვათაგან. უფალს, რომელიც განვლილი დღის მომქანცველი შრომით იყო დაღლილი, ჩასძინებოდა: ხოლო თავადსა ეძინა.

თავისი მაგალითით უფალს ახლა უნდოდა ეჩვენებინა ჩვენთვის, რომ განსაცდელის ჟამსაც შეიძლება იყოს კაცი სრულიად დამშვიდებული, როცა სინდისი კაცისა არის სუფთა და დაწყნარებული. მართალია იონა წინასწარმეტყველსაც ჩაეძინა ასეთივე განსაცდელში, მაგრამ – შებღალული სინდისით, მოწყენილობითა და დარდით, რომლითაც იგი იყო მოცული. მაცხოვარს კი ჩაეძინა სუფთა სინდისით: იონა თავისი იქ ყოფნით იწვევდა განსაცდელს, – იესო ქრისტეს ყოფნა კი იყო საწინდარი და თავდებობა განსაცდელისაგან გამოხსნისა. მაგრამ მოწაფეებს ეს არ ჰქონდათ შეგნებული. მათი უფლისა და მასწავლებლის ამ მშვიდი ძილით იმათი რწმენისათვის მზადდებოდა განსაცდელი – „სახე იმ განსაცდელებისა, რაც მათ ელოდათ მომავალში: მართლაც, შემდგომში მაცხოვარი თავის მოწაფეებზე თვითონ უშვებდა დიდ სიძნელეებში ჩავარდნას, რითაც განამტკიცებდა მათ რწმენაში. ქარიშხალი მაცხოვრის მღვიძარების ჟამს რომ ამოვარდნილიყო, მაშინ ისინი ასე ძალიან არ შეშინდებოდნენ და არც ისე ძალიან დაუწყებდნენ მას ვედრებას. და შესაძლოა არც კი ეფიქრათ, რომ მაცხოვარს შეეძლო დაეცხრო ქარიშხალი. ამიტომაც დაიძინა მან, რათა მიეცა მათთვის დრო, რომ ჩავარდნილიყვნენ გასაჭირში“, შეეცნოთ საკუთარი უძლურება, და სასწაული სამუდამოდ აღბეჭდილიყო იმათ გონებაში, ესწავლებინა მათთვის სიმამაცე განსაცდელებისას და გაჭირვებიდან მათი გამოხსნით, განეცდევინებინა მათთვის მისი კეთილი სამსახური.

ასე რომ ნავი, რომელიც უკვე შუაგულ ზღვაში იყო, ივსებოდა წყლით და დაიწყო ჩაძირვა. გამოცდილმა მეთევზეებმა ვერაფერი გააწყვეს თავიანთი ხელოვნებით; მოწაფეთა რწმენამ იკლო, და ბოლოს გადაწყვიტეს გაეღვიძებინათ თავიანთი ღვთაებრივი მასწავლებელი. და მოუხდეს მას მოწაფენი მისნი და აღადგინეს იგი და ეტყოდეს: „მოძღუარ, არა ჰზრუნავ, რამეთუ წარვჰსწყმდებით“ (მარკ. 4,38) – ნუთუ შენ არ გინდა რამე მოიმოქმედო, რადგან ვიღუპებით? „მოძღუარ! მოძღუარ! წარვჰსწყმდებით“ (ლკ. 8,24). უფალო! მიხსენ ჩუენ, რამეთუ წარვჰსწყმდებით! რამოდენა შიში იგრძნობა ამ საგანგაშო შეძახილებში! მაგრამ მათში ასევე მოისმის შიშთან მებრძოლი იმედი უფლის ყოველისშემძლეობისა. „თუმცა, ამბობს წმ. ოქროპირი, ისინი დარწმუნებულნი იყვნენ, რომ მაცხოვარს შეეძლო დაეცხრო ქარიშხალი, თუ კი ის იქნებოდა ფეხზე. მაგრამ რას იზამდა იგი ძილში, – ამაში არ იყვნენ დარწმუნებულნი“. და უფალს გამოეღვიძა ძილისაგან, სიყვარულის საყვედურით დაამშვიდა მღელვარება მათი სულებისა: და თავადმან ჰრქუა მათ: რასა შეშინდით, მცირედ მორწმუნენო? „სადა არს სარწმუნოება თქუენი“ (ლკ. 8,25). როგორ იფიქრეთ თქვენ, რომ შეიძლება დაიღუპოს ის, ვინც თქვენს თვალწინ ახდენს სასწაულებს? თუ არ დაიღუპება ის, მაშინ აღარც თქვენ უნდა გქონდეთ რაიმეს შიში. ღვთის ძე თქვენთან არის, და მასთან ერთად თქვენ ყველგან უსაფრთხოდ იქნებით“. იგი არ უწოდებს მათ ურწმუნოებს, არამედ მცირედ მორწმუნეებს, რადგან როცა უთხრეს: „უფალო, მიხსენ ჩუენ“. ამით მათ აჩვენეს თავიანთი რწმენა, მაგრამ სიტყვა „წარვჰსწყმდებით“ – უკვე აღარ იყო რწმენით ნათქვამი“.

ასე, მცირედმორწმუნეობა იზიდავს საფრთხეს და შიში რჩეულთა რწმენასც კი აბნელებს. რა უნდა ვთქვათ ჩვენს სუსტ რწმენაზე? ხომ არ გვეკუთვნის მაცხოვრის ეს საყვედური ჩვენ, ცოდვილებს? ჩვენც მივცურავთ აბობოქრებულ ცხოვრებისეულ ზღვაში, ჩვენც გვაწყდება განსაცდელთა ტალღები და სხვადასხვა შემოტევანი: არ იცი საიდან დაგატყდება თავს უბედურებანი… რის გამოა ეს? „იმის გამო, რომ იესო ქრისტეს რწმენა მისუსტებულია შენს გულში. როცა რწმენა გაიღვიძებს შენში, მაშინ, მძვინვარე ქარიშხალშიც კი, შენს ხომალდს არ გაავსებს წყალი. შენი დიდი რწმენა იქნება ქართა და ტალღების მბრძანებელი, და განსაცდელი გადაივლის“ (ნეტარი ავგუსტინე). უფალმა აღუთქვა მორწმუნეებს, რომ მათთან იქნება ქვეყნის დასასრულამდე. იგი ჩვენთან და ჩვენს შორიახლოს არის: და თუ ეს ასეა, მაშინ რიღასი უნდა გვეშინოდეს? იგი არ დაუშვებს ჩვენს ძალებზე გარდამეტებულ განსაცდელებს: რატომ ვივიწყებთ ამას ჩვენ? ნუთუ ვფიქრობთ, რომ მას სძინავს, დავავიწყდით და მიგვატოვა? ო, როგორი მცირეა მასზე ჩვენი რწმენა! არ გესმის მისი ხმა: „რასა შეშინდით, მცირედ მორწმუნენო? მე თქუენთანა ვარ“. შევღაღადოთ მას გულის სიღრმიდან და იგი შეისმენს ჩვენს ღაღადისს, როგორიც შეისმინა მან მუდარა და ოხვრა მოციქულებისა, და გაგვაგონებს თავის მბრძანებლურ სიტყვას და ჩვენს შეძრწუნებულ სულში ჩამოდგება დიდი სიმშვიდე…

მაშინ აღჰსდგა, – გვიყვება მახარებელი მათე, – დადგა იგი შემაღლებულ ადგილას ნავის კიჩოსთან და თავისი ყოვლისშემძლე სიტყვით: – შეჰრისხნა ქართა მათ ზღვას რომ აშფოთებდა და ზღუასა, რომელიც თავისით უცებ ვერ დამშვიდდებოდა, უბრძანა ჩამცხრალიყო. და მოციქულთა განსაცვიფრებლად, ასევე ყველა იმათ გასაოცებლად, ვინც შეესწრო სასწაულს, იქმნა მეყუსეულად დაყუდება დიდი… „ერთ დროს მოსემაც მოახდინა მსგავსი სასწაული, – ამბობს წმ. ოქროპირი, მაგრამ მოსე მოქმედებდა როგორც მონა, იესო ქრისტე კი, – როგორც უფალი. ქრისტეს არ გაუშვერია კვერთხი, მოსეს მსგავსად, არ აღუპყრია ზეცისაკენ ხელები, რადგან არ ჭირდებოდა ლოცვა-ვედრება სასწაულისთვის: არამედ, როგორც უფალმა, რომელიც მბრძანებლობს მონაზე, შემოქმედმა, ერთი სიტყვითა და ბრძანებით დააცხრო და დაამშვიდა ზღვა და ქარიც სრულიად ჩადგა. ისე, რომ დიდი მღელვარებიდან არ დარჩა კვალიც კი. და რაც იყო ნათქვამი მისი მამის დიდებულებაზე, იგი მან კიდეც გამოაჩინა თავის საქმეებში. მან „თქუა, და აღდგა ქარი ნიავ-ქარისაი, და ამაღლდეს ღელვანი მისნი“ (ფს. 106,25); ასევე ითქმის აქაც: თქვა, „და იქმნა მეყუსეულად დაყუდება დიდი“. ამიტომაც იყო ხალხი ამით გაკვირვებული, რასაც არ ექნებოდა ადგილი, მოსეს მსგავსად რომ მოქცეულიყო იგი“. ხოლო კაცთა, – ალბათ იმათ, რომლებიც მიცურავდნენ სხვა ნავებით, და მიაცილებდნენ ქრისტეს ნავს, უკვირდა, – გაკვირვებულები და შეშინებულები ერთმანეთს ელაპარაკებოდნენ, და იტყოდეს: რაბამ ვინმე არს ესე, ასეთი როგორი ყოვლისშემძლეა, რამეთუ ქარნიცა და ზღუა ერჩიან მას? – რომელიც მბრძანებლობს სტიქიასა და ბუნების ძალებზე? „ძილი და სახე ადამიანისა – აჩვენებდნენ მასში ადამიანს, ხოლო ზღვა და სიმშვიდე მასში აცხადებდნენ ღმერთს“- ამბობს წმ. ოქროპირი.

ქრისტიანული ეკლესია ემსგავსება ხომალდს, რომლის მესაჭე თვით ქრისტეა, ხოლო ანძა – მისი მხსნელი ჯვარია. ვინ მოთვლის ერეტიკოსთა ცრუ მოძღვრებების ტალღებმა რამდენჯერ შემოუტიეს ამ სულიერ ხომალდს! ბევრჯერ იყო ისეთი დრო, როცა მართლმადიდებელ ეკლესიას ამ მძვინვარე ტალღებში თითქოსდა ელოდა დაღუპვა, და მაინც უვნებელი რჩებოდა თავისი ზეციური მესაჭის – ქრისტეს წინამძღოლობით. ნეტარია, ვინც არ მიატოვებს ღვთის ამ ხომალდს: იგი მასზე უეჭველად მიაღწევს ზეციური სასუფეველის მშვიდ ნავთსაყუდელს.

”სახარების განმარტება წმ. მამათა სწავლების მიხედვით”.  მოამზადა „დიდგორის“ პრეს-სამსახურმა 

ჭეშმარიტი მწყემსობის არსი

 ჭეშმარიტი მწყემსობის არსი და მოძღვრობის თავისებურებანი ჩვენს დროში

(მთავარეპისკოპოსი ამბერკი ტაუშევი)

ამქვეყნად სამწყემსო მსახურებაზე აღმატებული არაფერია, რამეთუ სამწყემსო მსახურება ყველაზე დიდი და წმინდა საქმის – ადამიანთა სულების ხსნის ღვაწლია. ხსნისა რისგან? – ცოდვისაგან, სულის იმ ცოდვიანი მდგომარეობისაგან, რომლითაც იბადება ყოველი ადამიანი პირველმამათა ცოდვით დაცემის შემდგომ, – და აგრეთვე იმ მარადიული წარწყმედისაგან, რომლისკენაც მიჰყავს ადამიანი ცოდვას.

ამიტომაც ყველა სხვა მიზანს აღემატება მიზანი სამწყემსო მსახურებისა – მიზანი, რომელსაც ვერც ერთი სხვა მიწიერი საქმიანობა ვერ შეედრება. ჭეშმარიტ მწყემსობას ასე განსაზღვრავს დიდი მოციქული პავლე ეფესელთა მიმართ ეპისტოლეში: მწყემსობა მოგვეცა „დასამტკიცებელად წმიდათა, საქმედ მსახურებისა, აღსაშენებელად გუამისა ქრისტესისა, ვიდრემდე მივიწინეთ ყოველნი ერთობასა სარწმუნოებისასა და მეცნიერებასა ძისა ღმრთისასა, მამაკაცად სრულად, საზომად ჰასაკისა მის ქრისტესისა“ (ეფეს. 4,12-13).

ჭეშმარიტი მწყემსობის მთავარ საწინდარს იგივე წმიდა პავლე მოციქული თვით მწყემსის პიროვნებაში ხედავს, რომელიც თავისი სამწყსოსთვის მაგალითი უნდა იყოს ცოდვასთან ბრძოლაში, ქრისტიანული სრულყოფილებისაკენ ლტოლვაში. „სახე ექმენ მორწმუნეთა“, – ეუბნება იგი მწყემსს: „სიტყჳთა, სლვითა, სიყუარულითა, სულითა, სარწმუნოებითა, სიწმიდითა“ (1 ტიმ. 4,12). სამწყსოს ქრისტიანული სრულყოფილების გზაზე დაყენების ყველა მცდელობა უნაყოფო იქნება, თუკი ეს სამწყსო თვით მწყემსში ვერ დაინახავს ვერანაირ ლტოლვას ამ მაღალი ქრისტიანული იდეალისაკენ, თუკი, ღმერთმა ნუ ქნას, წინამძღოლი უარყოფითი მაგალითის მიმცემი იქნება მისთვის – ცოდვასთან ბრძოლის ნაცვლად, ცოდვისადმი სრული დამონების მაგალითისა.

ცოდვასთან ბრძოლა ქრისტიანული სრულყოფილების მისაღწევად – აი, მიზანი ქრისტიანული ცხოვრებისა, და მწყემსის მსახურების არსიც იმაში მდგომარეობს, რომ შეეწიოს, დაეხმაროს ადამიანებს ამ ბრძოლაში, სულიერად უხელმძღვანელოს ამ ბრძოლას, მიუთითოს მის სწორ გზებზე და დაანახოს შემაცდენელი გზები. ცხადია, რომ ასეთი ხელმძღვანელობისას წარმატების მისაღწევად მწყემსი თავად უნდა იცნობდეს ამ მაცხოვნებელი ბძროლის მეთოდებს, პირველ ყოვლისა, საკუთარი გამოცდილებით.

შემთხვევითი არ არის, რომ სახელწოდება „მწყემსი“ აღებულია მწყემსური ყოფიდან. ეს ფაქტი მიუთითებს სამწყემსო მოღვაწეობის იმ თვისებაზე, რომლითაც მწყემსის ყურადღება საკუთრად თითოეულ ცხვარზეა მიპყრობილი.

აი, როგორი ძალით ლაპარაკობს წმ. ეზეკიელ წინასწარმეტყველი სამწყემსო მოღვაწეობის არსზე. იგი ხაზს უსვამს სწორედ ამ თვისებას – ცალკეულ სულზე ინდივიდუალურ ზრუნვას: „ადამის ძევ!“ – ასე ეუბნებოდა თვით უფალი წმიდა წინასწარმეტყველ ეზეკიელს, – „იწინასწარმეტყველე ისრაელის მწყემსებზე, იწინასწარმეტყველე და უთხარი მათ, მწყემსებს, ასე ამბობს-თქო უფალი ღმერთი: ვაი, ისრაელის მწყემსებს, რომლებიც საკუთარ თავს მწყემსავენ! განა ცხვარს არ უნდა მწყემსავდნენ მწყემსები? ქონს ჭამთ, მატყლით იმოსებით, ნასუქალს ხოცავთ, ცხვარს კი არ მწყემსავთ! დაუძლურებულთ არ აძლიერებთ, დასნეულებულთ არ განკურნავთ, ჭრილობებს არ შეუხვევთ, გატაცებულს უკან არ აბრუნებთ, დაკარგულს არ ეძებთ, მძლავრობით და სისასტიკით ბატონობთ მათზე. გაიფანტნენ უმწყემსოდ დარჩენილნი, მინდვრის მხეცების კერძნი გახდნენ, გაიფანტნენ! დაეხეტება ჩემი ცხვარი და არავინაა მათი მომკითხავი, არც მძებნელი. ამიტომ ისმინეთ უფლის სიტყვა, მწყემსებო! ცოცხალიმც ვარ, ამბობს უფალი! რაკი მიტაცებულია ჩემი ცხვარი და მიწის მხეცების კერძი გამხდარა უმწყემსოდ დარჩენილი ჩემი ცხვარი, რაკი არ მოუკითხავთ ჩემს მწყემსებს ჩემი ცხვარი, რაკი საკუთარ თავს მწყემსავენ მწყემსები, ჩემს ცხვარს კი არ მწყემსავენ, ამიტომ ისმინეთ უფლის სიტყვა, მწყემსებო! ასე ამბობს უფალი ღმერთი: აჰა, ისევ მწყემსებს მოვკითხავ ჩემს ცხვარს და გადავაყენებ მათ ცხვრის მწყემსობისგან, რომ კვლავ აღარასოდეს მწყემსავდნენ მათ. პირიდან გამოვგლეჯ მათ ჩემ ცხვარს, რომ მათი კერძი აღარ იყოს“ (ეზეკ. 34, 2-10)

რა საშინლად ჟღერს ეს გულისწყრომა ღვთისა, უღირსი მწყემსების მისამართით გამოთქმული ჯერ კიდევ ძველ აღთქმაში.

შემდეგ თვით უფალი მიანიშნებს სამწყემსო მსახურების ამ არსზე, რომელიც ცალკეულ სულზე ზრუნვაში მდგომარეობს:

„მე თავად დავმწყემსავ ჩემს ცხვარს და მე თავად დავაბინავებ, ამბობს უფალი ღმერთი. დაკარგულს მოვიძიებ, გატაცებულს დავაბრუნებ, დაჭრილს ჭრილობებს შევუხვევ, დაუძლურებულს მოვაძლიერებ, მსუქანს და ძლიერს მოვუვლი; სამართლიანად დავმწყემსავ მათ“ (ეზეკ. 14, 15-16).

მძიმე დროებაში გვიწევს ცხოვრება, მსგავსი, როგორც ეტყობა, ჯერ არ ყოფილა ქრისტიანობის ისტორიაში. ეს არის აშკარად „აპოსტასიის“ (“განდგომილების“) პერიოდი, ყველა დამახასიათებელი ნიშნით, და იგი თანამედროვე მწყემსისგან განსაკუთრებულ სიფხიზლეს მოითხოვს, პირველ ყოვლისა, საკუთარი თავის მიმართ, რათა ცხონების მაგიერ არ დაღუპოს თავისი ცხვრები.

ჩვენ ვცხოვრობთ ფასეულობათა გადაფასების დროში – ყველასა და ყველაფრის გამახვილებული კრიტიკის ხანაში. ავტორიტეტებს თითქმის აღარ სცნობენ. გარეგნულ წოდებრივ ავტორიტეტს მრავალთა თვალში უკვე არანაირი მნიშვნელობა არ გააჩნია. ამიტომაც ცუდად იქცევა ის მწყემსი, რომელსაც უყვარს გამუდმებით მხოლოდ თავისი სამღვდელო წოდების ავტორიტეტზე დაყრდნობა იმ იმედით, რომ ამ გზით აიძულებს თავის სამწყსოს მას უსმინოს და დაემორჩილოს. აწინდელ დროში უფრო მეტად, ვიდრე ოდესმე, უყურებენ არა წოდებას, არამედ თვითონ ადამიანს, როგორია იგი, რას წარმოადგენს და რამდენად შეეფერება თავის წოდებას, შეიძლება მისი ნდობა თუ არა.

ამჟამად ეშმაკისეული სნეულების – ამპარტავნების განსაკუთრებული გაფურჩქვნის დროა. იგი დედაა ყველა ცოდვიანი ვნებისა და მისგან წარმოშობილი მანკიერებებისა: თავისმოყვარების, თვითრჯულობის, წყენიობის, გულღრძოობის, შურისმაძიებლობის, მზვაობრობის, დიდებისმოყვარების, თავის განდიდების.

თავის სამწყსოში ამ ვნებების გამოვლინებებთან წარმატებით ბრძოლას მწყემსი მხოლოდ იმ შემთხვევაში შეძლებს, თუკი სამწყსოს წევრები ვერ ნახავენ ამავე ვნებებს თავიანთ მწყემსში, ჭეშმარიტი მწყემსი სიმდაბლისა და სიმშვიდის სახე უნდა იყოს თავისი სამწყსოსთვის. მის ყურებსა და გულში გამუდმებით უნდა ხმიანობდეს უფლის დარიგება: „ისწავეთ ჩემგან, რამეთუ მშჳდ ვარ და მდაბალ გულითა“ (მათ. 11,29). ამისთვის კი საჭიროა, რომ იგი ტოლობის ნიშანს არ სვამდეს საკუთარ თავსა და ეკლესიას შორის. მწყემსი არ არის ეკლესია, არამედ მხოლოდ მსახურია ეკლესიისა, მეტად ან ნაკლებად ღირსეული, საკუთარ თვალში კი იგი ყოველთვის უღირსი უნდა იყოს. ქრისტესმიერი სიმდაბლის მრავალი მაგალითი გვიჩვენეს ეკლესიის ისტორიაში ცნობილმა მწყემსებმა. განსაკუთრებით გასაოცარია დიდი რუსი განმანათლებლის, ტიხონ ზადონელის მაგალითი: იგი ფეხებში ჩაუვარდა ვოლტერიანელ აზნაურს, რომელმაც მას სახეში გაარტყა. მღვდელმთავარი ამ აზნაურისაგან შენდობას ითხოვდა იმისთვის, რომ განარისხა იგი. სხვა მაგალითი ჩვენი დროისაა. აწ განსვენებული მეუფე იოანე სან ფრანცისკელი სიკვდილის წინ ესტუმრა თავის დაუძინებელ მტერს და აზიარა კიდეც. ეს ადამიანი დიდი ხნის განმავლობაში ყველაზე საზარელი ფორმით შეურაცხყოფდა მას თავის გაზეთში.

იმისათვის, რომ მოიპოვოს ასეთი მაცხოვნებელი (თავისთვისაც და სამწყსოსთვისაც) სიმდაბლე, მწყემსს უნდა ახსოვდეს, რომ, ღვთის სიტყვის სწავლებით, სამწყემსო მსახურება არის არა მბრძანებლობა საერო გაგებით, არამედ – მსახურება. მწყემსმა არასოდეს უნდა დაივიწყოს ქრისტეს სიტყვები, მისი უახლოესი მოწაფეების – იაკობისა და იოანესთვის თქმული ამ საკითხთან დაკავშირებით, როდესაც ისინი პირველ ადგილებს ითხოვდნენ ღვთის სასუფეველში:

„უწყითა, რამეთუ მთავარნი წარმართთანი უფლებენ მათ ზედა, და დიდ-დიდნი ხელმწიფებენ მათ ზედა? ხოლო თქუენ შორის არა ეგრეთ იყოს, არამედ რომელსა უნებს თქუენ შორის დიდ ყოფაჲ, იყავნ თქუენდა მსახურ; და რომელსა უნებს თქუენ შორის წინა ყოფაჲ, იყოს იგი თქუენდა მონა. ვითარცა ძე კაცისაჲ არა მოვიდა, რაჲთამცა იმსახურა, არამედ მსახურებად და მიცემად თავი თჳსი სახსრად მრავალთათჳს“ (მათ. 20,25-28).

საეკლესიო კანონების მიერაც გადაჭრითაა დაგმობილი „ზუაობაჲ სოფლიოჲსა მთავრობის მოყუარებისაჲ“ (III მს. კრ. კან. 83. და სხვ.).

მწყემსი უნდა მოუწოდებდეს ეკლესიის, და არა საკუთარი თავის მორჩილებისაკენ. მხოლოდ ეკლესიაა უცთომელი, ხოლო ჩვენ ყველანი, ადამიანები, შეიძლება ვცდებოდეთ და გზას ვკარგავდეთ. ამიტომაც უნდა შეგვეძლოს პატიოსნად ვაღიაროთ და გამოვასწოროთ ჩვენი შეცდომები, ეს კი მხოლოდ ჩვენი ავტორიტეტის ამაღლებას შეეწევა; არ უნდა მივაწეროთ საკუთარ თავს უცთომელობა, რომელიც მხოლოდ მთელი ეკლესიის კუთვნილებაა. მეტისმეტად საშიშია მწყემსისთვის და საზიანოა მისი მსახურებისთვის პაპიზმის საცთური: „სცოდე როგორც გინდა და რამდენიც გინდა, – ოღონდ მე მაღიარე და დამიჯერე“.

არაფერია უფრო დამღუპველი მწყემსობისათვის, ვიდრე ის, რომ მწყემსი უზომოდ შემწყანებელია თავისი სამწყსოს ყველაზე მძიმე ცოდვების მიმართაც კი, და უსაზღვროდ მკაცრი და მომთხოვნია მხოლოდ ერთის – მისდამი დაუმორჩილებლობის ცოდვის მიმართ.

მწყემსი უცილობლად მკაცრი და უდრეკი უნდა იყოს ყველაფერში, რაც ეკლესიის საუკუნოვან განწესებებს, სარწმუნოებრივ და ზნეობრივ სწავლებას, მის წმიდა კანონებს, დადგენილებებსა და წეს-ჩვეულებებს შეეხება; მაგრამ ეს სიმკაცრე მხოლოდ და მხოლოდ ღვთის სადიდებელი მოშურნეობისაგან უნდა გამომდინარეობდეს და არა რომელიმე სხვა მიზეზისაგან, მით უმეტეს, პირადი ინტერესებიდან ან თავისმოყვარებისა და ამპარტავნებისაგან. ყოვლად დაუშვებელია, როცა უგულებელვყოფთ საეკლესიო კანონებს პრინციპულ შემთხვევებში და მივმართავთ მათ მხოლოდ მაშინ, როცა ჩვენს ავტორიტეტს ემუქრება საფრთხე და როცა ეს პირადად ჩვენ გვაძლევს ხელს.

მეორე, აუცილებელი თვისება, რომელიც მოეთხოვება მწყემსს მისი სამწყემსო მსახურების ნაყოფიერებისთვის, გულწრფელობაა – თვისება, რომელიც სულ უფრო იშვიათად გვხვდება თანამედროვე სამყაროში, და ამიტომაც განსაკუთრებული მნიშვნელობა აქვს, უფრო მეტი, ვიდრე ოდესმე ჰქონდა.

1901 წელს ნიჟეგოროდის ეპისკოპოსმა ნაზარიმ ისარგებლა წმიდა იოანე კრონშტადტელის ხანმოკლე სტუმრობით, შეკრიბა თავის რეზიდენციაში ქალაქის სამღვდელოება და სთხოვა მამა იოანეს მათთან გასაუბრება. როდესაც წმ. იოანეს ჰკითხეს, თუ როგორ აღწევს იგი ასეთ სასიკეთო ზემოქმედებას ადამიანთა გულებზე, მან უპასუხა:

„პატივცემულო მამანო და ძმანო, მწყემსებო! ვხედავ თქვენს ჭაღარას, რაც იმას ნიშნავს, რომ თავად მდიდარნი ხართ ცხოვრებისეული გამოცდილებით. მე თქვენ ვერაფერს გასწავლით. მაგრამ რადგანაც მეკითხებით, თუ როგორ ვაღწევ სასიკეთო ზემოქმედებას ადამიანთა გულებზე, გიპასუხებთ. მე ვცდილობ ვიყო გულწრფელი მწყემსი, არა მარტო სიტყვით, არამედ საქმითაც – ცხოვრებაშიც. ამიტომაც მე მკაცრად ვადევნებ თვალყურს საკუთარ თავს, ჩემს სულიერ სიმშვიდეს, ჩემს შინაგან მოღვაწეობას. მე დღიურსაც კი ვაწარმოებ, სადაც ვიწერ საკუთარ გადახრებს ღვთის სჯულისაგან; ვამოწმებ საკუთარ თავს და ვცდილობ გამოსწორებას“.

ძალიან ცუდია, თუკი სამწყსოს წევრები (დღეს კი ისინი განსაკუთრებული ყურადღებით ადევნებენ თვალყურს საკუთარი მწყემსის ცხოვრებას და აკეთებენ თავიანთ დასკვნებს) ამჩნევენ თავიანთ მწყემსს, რომ მისი სიტყვა და საქმე ერთმანეთს შორდება, რომ ის ასწავლის ერთს და აკეთებს მეორეს. კიდევ უფრო უარესია, როცა ისინი ამჩნევენ მასში არაგულწრფელობას, სიყალბეს, თვალთმაქცობას: როცა მწყემსი რაიმეს ამბობს არა იმიტომ, რომ თავად სჯერა, რასაც ამბობს, არამედ იმიტომ, რომ იმ მომენტში მომგებიანად მიაჩნია საკუთარი თავისთვის – ილაპარაკოს ამგვარად და არა სხვანაირად, რომელიმე წმინდად პირადი, ეგოისტური მოსაზრებით, მსმენელთა გულის მოსაგებად, ანდა, როცა ამჩნევენ, რომ იგი ერთთან ერთს ამბობს, სხვებთან – სხვას, საწინააღმდეგოსაც კი.

ჩვენს დროში უმეტესწილად აღარავისი სჯერათ, მწყემსისაგან განსაკუთრებულ გულწრფელობას ითხოვენ, პატიოსნებას, სწორხაზოვნებას, ყოველგვარი მზაკვრობის, სიყალბის, მლიქვნელობისა და კაცთმოთნეობის აჩრდილის გარეშე.

მწყემსს გამუდმებით უნდა ახსოვდეს წმიდა წერილის სიტყვები: „უკუეთუმცა კაცთა სათნო-ვეყოფვოდე, ქრისტეს მონამცა არა ვიყავ“ (გალატ. 1,10); „ღმერთმან განაბნინა ძუალნი კაცთა მოთნეთანი“ (ფსალმ. 52,6); „წყეულ იყავნ კაცი, რომელსა სასოება აქუს კაცისა მიმართ“ (იერ. 17,5); „ნუ ესავთ მთავართა, ძეთა კაცთასა, რომელთა თანა არა არს ცხორებაჲ“ (ფსალმ. 145,3).

მწყემსი არ უნდა მიჰყვებოდეს თანამედროვე ცხოვრების დაცემულ ზნეობრივ დონეს, პირიქით – უნდა ეცადოს აამაღლოს ეს ცხოვრება იმ სიმაღლეზე, რომელსაც ქადაგებს სახარება და რომელსაც ითხოვს ეკლესია, დაუშვებელია უზომო შემწყნარებლობა სამწყსოს ცოდვებისა და უსჯულოებების მიმართ, კაცთმოთნეობით ან საკუთარი პოპულარობის დაკარგვის შიშით, ანდა რაიმე სხვა მოსაზრებით.

კერძოდ, მეტისმეტად დამღუპველია (ჩვენს დროში არცთუ იშვიათი) შემწყნარებლური დამოკიდებულება ზნეობის საწინააღმდეგო აშკარა ცოდვების – უკანონო თანაცხოვრებისა და განქორწინებების მიმართ. არანაკლებ დამღუპველია მწყემსების გულგრილი დამოკიდებულება ჩვენს დროში სრულ უხამსობამდე მისული ქალთა მოდებისა და მორთულობების მიმართ, შეუფერებელი, ქრისტიანის სახელისათვის უღირსი გართობა-მხიარულობების მიმართ, თანაც ეს მხიარულობანი ხშირად სადღესასწაულო და კვირა დღეების წინადღით ან მარხვებში იმართება.

დაუშვებელია საკუთარი სამწყსოს წევრების უგულებელყოფა და ქედმაღლური დამოკიდებულება მათ მიმართ, როგორნიც გინდა იყვნენ ისინი. ყოველგვარი ასეთი მედიდურობა, უგულებელყოფა სამწყსოსი და ქედმაღლური დამოკიდებულება მისდამი ახასიათებს რომაულ კათოლიციზმს, რომელშიაც სამღვდელოება წარმოადგენს თითქოსდა უმაღლეს, პრივილეგირებულ ფენას, დაბალ ფენასთან – სამწყსოსთან შედარებით.

ღირს კი სალაპარაკოდ ის, თუ რამდენად ეწინააღმდეგება ჭეშმარიტი მართლმადიდებლობის სულს ამგვარი ლათინური კონცეფცია?

საკმარისია გავიხსენოთ შესანიშნავი ადგილი აღმოსავლეთის პატრიარქთა 1848 წლის „საყოველთაო ეპისტოლედან“, რომელიც ამბობს: „ჩვენთან არც პატრიარქებს და არც კრებებს არასოდეს ხელეწიფებოდათ რაიმე სიახლის შემოტანა, რამეთუ კეთილმსახურების დამცველი ჩვენთან თვით ეკლესიის სხეული ანუ თავად ხალხია, რომელსაც ყოველთვის სურს თავისი სარწმუნოება შეინახოს უცვლელად, მამების სარწმუნოებასთან თანხმობაში“.

მართლმადიდებელი ეკლესიის ისტორიაში რიგითი მორწმუნე არასოდეს ყოფილა უუფლებო და უხმო „პლებსი“, არამედ საკმაოდ ხშირად იმაღლებდა ხმას მწვალებელთა წინააღმდეგ. ასე იყო ჩვენს სამშობლოში, უახლოეს წარსულში, რიგითმა მორწმუნეებმა, უმეტესად უბრალო ქალებმა, დაიცვეს მართლმადიდებელი სარწმუნოება თანამედროვე მწვალებლების – „ჟივოცერკოვნიკებისა“ და „ობნოვლენცებისაგან“, რომელთაც უკვე დაპყრობილი ჰქონდათ საეკლესიო ხელისუფლებაცა და ტაძრების უმეტესობაც უღმერთო კომუნისტური მთავრობის მფარველობით.

განსაკუთრებით მძიმე დრო დადგა: სწრაფი ნაბიჯებით ვითარდება „აპოსტასია“, რომლის შესახებაც ლაპარაკობს წმინდა პავლე მოციქული თავის მეორე ეპისტოლეში თესალონიკელთა მიმართ. თითქმის ყოველ დღეს რაღაც ახალი მოაქვს, ხშირად სენსაციური, ის რაც სულ ცოტა ხნის წინ წარმოუდგენელი, შეუძლებელი გვეჩვენებოდა. გასაკვირი არ არის, რომ ახლა სამწყსოც ძალიან მძიმე გვყავს, ის ძალიან ძნელად მიჰყვება ქრისტიანულ დარიგებასა და შეგონებას, თვითრჯული და თავდაჯერებულია, ხშირად უიმედოდ უვიცია ყველაფერში, რაც ჩვენს წმიდა სარწმუნოებასა და ეკლესიას შეეხება. მაგრამ რაკიღა ვიტვირთეთ სამწყემსო მსახურების უღელი, ეს ყოველივე პასუხისმგებლობას ხომ ვერ მოგვიხსნის ჩვენი სამწყსოს წინაშე. ჩვენ მოწოდებულნი ვართ „აღსაშენებელად და არა დასარღუეველად“, როგორც ცხადად ასწავლის ამის შესახებ წმიდა პავლე მოციქული კორინთელთა მიმართ მეორე ეპისტოლეში (10, 8). უფალი მკაცრად მოგვთხოვს პასუხს ყოველი დაღუპული ცხვრისთვის, თუკი ჩვენ პირდაპირ ან ირიბად მისი დაღუპვის მიზეზი გავხდებით. ჩვენი სიზარმაცე, დაუდევრობა, ჩვენი პირადი სისუსტეები და მანკიერებანი, სამწყსოსთვის დამაბრკოლებელი ჩვენი ცხოვრების წესი – ეს ყველაფერი შეიძლება ჩვენდამი რწმუნებული სიტყვიერი ცხვრების დაღუპვის მიზეზი გახდეს, ცხვრებისა, რომლებიც ჩვენ მწყემსმთავარმა ქრისტემ ჩაგვაბარა.

ჩვენს მოხსენებას დავამთავრებთ წმიდა იოანე კრონშტადტელის სიტყვებით მისი შესანიშნავი საუბრიდან, რომელიც მას ჰქონდა სამღვდელოებასთან 1904 წელს ქალაქ სარაპულში.

„მწყემსი თავის სულიერ განწყობილებაში“, – ამბობს წმიდა იოანე, – „მთლიანად უნდა გათავისუფლდეს თავისმოყვარეობისაგან. იგი ბიბლიურ მწყემსებს უნდა მიემსგავსოს „სულით დგომაში“. ამისათვის კი აუცილებელია სრული სიფრთხილე და გულისხმიერება, მუდმივი ჯვარცმა საკუთარი სამწყსოსათვის“.

„საკვირველი სნეულება გამოჩნდა ჩვენს დროში, – ეს არის ვნებიანი ლტოლვა გართობისაკენ“, – თქვა მან – „არასოდეს ყოფილა გართობის ასეთი საჭიროება, როგორიც დღესაა. ეს პირდაპირი მაჩვენებელია იმისა, რომ ადამიანებმა ცხოვრების აზრი დაკარგეს, რომ ისინი გადაეჩვივნენ სერიოზული ცხოვრებით ცხოვრებას – გაჭირვებულთა დასახმარებლად შრომას, შინაგან სულიერ ცხოვრებას, და მიეცნენ მოწყენილობას. ამის გამო სულიერი ცხოვრების სიღრმესა და შინაარსს გართობებზე ცვლიან. როგორი უგუნურებაა! ნამდვილი ბავშვები არიან, უგუნური ბავშვები! ამასობაში გართობები უკვე საზოგადოებრივ მანკიერებად, საზოგადოებრივ ვნებად იქცა. აი, საითკენ უნდა მიმართონ მწყემსებმა თავიანთი ძალისხმევა: მათ დაკარგული შინაარსი უნდა შეიტანონ ცხოვრებაში, ადამიანებს ცხოვრების აზრი უნდა დაუბრუნონ. მაგრამ, რაღა თქმა უნდა, მწყემსებმა ჯერ საკუთარი თავი უნდა მოამზადონ ამ საქმისათვის. მწყემსები მოწოდების სიმაღლეზე უნდა იდგნენ“.

ამისთვის კი რა არის საჭირო ყველაზე მეტად? ყველაზე უკეთ რითი შეუძლია მწყემსს საკუთარი თავის მომზადება იმისათვის, რომ მოწოდების სიმაღლეზე იმყოფებოდეს?

ამ კითხვაზეც გარკვეულ და ამომწურავ პასუხს იძლევა წმიდა იოანე.

„მე ვლოცულობ, მე განუწყვეტლივ ვლოცულობ. ვერც წარმომიდგენია როგორ შეიძლება გაატარო დრო ლოცვის გარეშე. ჭეშმარიტად – ლოცვა სულის სუნთქვაა“.

რა შეიძლება ამას დაუმატო?

ამით ყველაფერია ნათქვამი, ყოველ შემთხვევაში, ყველაფერი ყველაზე მთავარი, ის, რის გარეშეც ყოველივე დანარჩენი არარაობაა.

თარგმნილია შემოკლებით წიგნიდან „Пастырское совещание духовенства Русской Зарубежной Церкви Северной Америки и Канады“, стр. 32, Jordanville, N. Y. 1969.